Author Archives: Vitad Agri

VIỆN ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM TRÂN TRỌNG TRI ÂN VÀ CHÚC MỪNG NGÀY NHÀ GIÁO VIỆT NAM 20/11/2026

Hòa chung không khí trang trọng của cả nước hướng về Ngày Hiến chương Nhà giáo Việt Nam 20/11/2026, Công ty Cổ phần Viện Ứng dụng công nghệ và phát triển nông nghiệp Việt Nam (VITAD – AGRI) xin trân trọng gửi lời tri ân sâu sắc cùng những lời chúc mừng tốt đẹp nhất tới toàn thể Quý Thầy Cô giáo, các nhà khoa học, chuyên gia và cán bộ giảng dạy tại các Học viện, Trường Đại học và Viện nghiên cứu đã và đang đồng hành cùng Viện.

 

Sự đồng hành tri thức trên hành trình kiến tạo giá trị xanh

Trong suốt chặng đường nghiên cứu, phát triển và ứng dụng các giải pháp công nghệ xanh, kinh tế tuần hoàn và nông nghiệp bền vững, Viện Ứng dụng công nghệ và phát triển nông nghiệp Việt Nam luôn trân quý sự hỗ trợ chuyên môn, tư vấn khoa học và hợp tác chặt chẽ từ đội ngũ trí thức tâm huyết. Đặc biệt, VITAD – AGRI xin gửi lời cảm ơn chân thành tới các đối tác chiến lược:

  • Viện Đổi mới sáng tạo Quốc gia: Tri ân sự đồng hành trong việc thúc đẩy tư duy đổi mới sáng tạo, kết nối hệ sinh thái công nghệ xanh và mở rộng các mô hình kinh tế tuần hoàn ứng dụng cao.
  • Viện Nghiên cứu Cơ khí: Trân trọng sự hợp tác kỹ thuật chuyên sâu trong nghiên cứu, thiết kế và tối ưu hóa hệ thống thiết bị công nghệ, tự động hóa phục vụ chế biến các sản phẩm, phụ phẩm nông nghiệp.
  • Học viện Nông nghiệp Việt Nam: Cảm ơn Quý Thầy Cô và các nhà khoa học đã luôn sát cánh trong công tác nghiên cứu nông nghiệp, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao và thực nghiệm đồng ruộng.

 

Lời chúc mừng nhân ngày Hiến chương Nhà giáo Việt Nam 20/11/2026

Nhân dịp kỷ niệm 20/11/2026, Viện Ứng dụng công nghệ và phát triển nông nghiệp Việt Nam kính chúc Quý Thầy Cô giáo cùng các nhà khoa học luôn dồi dào Sức khỏe – Thành công – Hạnh phúc. Chúc Quý Thầy Cô mãi giữ vững ngọn lửa đam mê với sự nghiệp trồng người và nghiên cứu khoa học, tiếp tục vững vàng bản lĩnh, tiên phong đổi mới, kiến tạo giá trị bền vững và vươn tới những thành công mới.

Viện Ứng dụng công nghệ và phát triển nông nghiệp Việt Nam tin tưởng rằng mối quan hệ hợp tác bền vững – cùng nhau phát triển giữa Viện và các Trường Đại học, Học viện, Viện nghiên cứu sẽ ngày càng gắn kết chặt chẽ, góp phần đưa nhiều công trình nghiên cứu khoa học vào thực tiễn sản xuất, đóng góp thiết thực cho nền nông nghiệp xanh và mục tiêu phát triển bền vững của đất nước.

 

Trân trọng,

Tập thể Lãnh đạo và Cán bộ Nhân viên Viện Ứng dụng công nghệ và phát triển nông nghiệp Việt Nam (VITAD – AGRI)

XÂY DỰNG NĂNG LỰC TOÀN DIỆN VỀ KIỂM KÊ KHÍ NHÀ KÍNH VÀ TIẾP CẬN THỊ TRƯỜNG CARBON CHO ĐỘI NGŨ NHÂN LỰC CHUYÊN MÔN

Hà Nội, ngày 24/10 – Trước áp lực toàn cầu về việc ứng phó với biến đổi khí hậu và cam kết đưa phát thải ròng về “0” (Net-Zero) vào năm 2050 của Việt Nam, chương trình tập huấn chuyên đề cấp cao với chủ đề “Kỹ thuật, Phương pháp Kiểm kê khí nhà kính (KNK) và Phát triển Thị trường Carbon” đã được tổ chức trang trọng tại phòng 408 T5, Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội.

Khóa đào tạo chuyên sâu kéo dài trọn vẹn trong ngày (từ 08:00 đến 17:00 ngày 24/10). Sự kiện nhận được sự đồng hành tài trợ chiến lược từ Quỹ Vì tương lai xanh, Tập đoàn Vingroup, quy tụ đông đảo các nhà quản lý, kỹ sư môi trường, chuyên gia kiểm kê và đại diện các doanh nghiệp thuộc diện bắt buộc thực hiện kiểm kê KNK. Chương trình do TS. Lê Hải Hưng, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Ứng dụng Công nghệ (IRAT), trực tiếp điều phối và giảng dạy chính.

 

 I. ĐẶT VẤN ĐỀ VÀ BỐI CẢNH PHÁP LÝ CHIẾN LƯỢC

Trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế sâu rộng, các tiêu chuẩn về môi trường và phát triển bền vững không còn là khuyến nghị tự nguyện mà đã trở thành hàng rào kỹ thuật thương mại mang tính sống còn đối với doanh nghiệp. Luật Bảo vệ Môi trường 2020 cùng các văn bản hướng dẫn thi hành – đặc biệt là Quyết định số 42/2026/QĐ-TTg cập nhật danh mục lĩnh vực, cơ sở phát thải khí nhà kính phải thực hiện kiểm kê KNK với hơn 2.441 cơ sở – đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc chuẩn hóa nguồn nhân lực chuyên môn.

Chương trình tập huấn được xây dựng nhằm cung cấp cho học viên hệ thống kiến thức nền tảng vững chắc, cập nhật các tiêu chuẩn quốc tế mới nhất, từ đó giúp các tổ chức, doanh nghiệp chủ động xây dựng lộ trình kiểm kê, giảm phát thải và tham gia hiệu quả vào thị trường carbon trong nước cũng như quốc tế.

 

II. NỘI DUNG TRỌNG TÂM CỦA CHƯƠNG TRÌNH ĐÀO TẠO

Chương trình được cấu trúc thành 5 module chuyên đề toàn diện, kết hợp chặt chẽ giữa lý thuyết nền tảng, hệ thống văn bản quy phạm pháp luật và các bài tập thực hành định lượng:

  1. Khí nhà kính, Hiệu ứng nhà kính và Cam kết quốc gia
  • Bản chất vật lý và hóa học: Phân tích cơ chế giữ nhiệt của khí quyển, các loại khí nhà kính chủ yếu theo Công ước khung của Liên hợp quốc về Biến đổi Khí hậu (UNFCCC) gồm CO2, CH4, N2O, các hợp chất HFCs, PFCs, SF6 và NF3.
  • Chỉ số GWP (Global Warming Potential): Nghiên cứu hệ số tiềm năng làm nóng toàn cầu trong chân trời thời gian 100 năm để quy đổi các loại khí về tương đương CO2 (CO2e).
  • Bối cảnh chính sách: Cập nhật các cam kết tại COP26, COP28 và NDC (Đóng góp do quốc gia tự quyết định) của Việt Nam, qua đó định hình trách nhiệm pháp lý và cơ hội chuyển dịch của các ngành kinh tế.

  1. Tiêu chuẩn quốc tế ISO 14064:2018 và Phương pháp luận kiểm kê cấp doanh nghiệp/cơ sở
  • Thiết lập ranh giới kiểm kê: Hướng dẫn phân định rõ ràng ranh giới tổ chức (phương pháp kiểm soát tài chính hoặc kiểm soát vận hành) và ranh giới hoạt động (phát thải trực tiếp Scope 1, gián tiếp do năng lượng Scope 2, và gián tiếp khác Scope 3).
  • Phương pháp tính toán chuẩn IPCC: Áp dụng công thức tổng quát:

Phát thải = Dữ liệu hoạt động (AD) x Hệ số phát thải (EF)

đồng thời làm chủ việc lựa chọn các bậc phương pháp từ Tier 1 (hệ số mặc định quốc tế), Tier 2 (hệ số quốc gia) đến Tier 3 (đo đạc trực tiếp hoặc mô hình cân bằng khối lượng chi tiết).

  • Tham chiếu hệ số quốc gia: Khai thác và ứng dụng Quyết định 2626/QĐ-BTNMT về hệ số phát thải cơ sở của hệ thống điện Việt Nam và các hướng dẫn kỹ thuật chuyên ngành.

  1. Dấu vết carbon của sản phẩm (CFP) theo ISO 14067:2020 và Hàng rào kỹ thuật CBAM
  • Đánh giá vòng đời sản phẩm (LCA): Phân tích phương pháp luận tính toán dấu vết carbon từ giai đoạn khai thác nguyên liệu thô, sản xuất, phân phối, sử dụng cho đến khi thải bỏ (“từ nôi đến mộ” hoặc “từ cổng đến cổng”).
  • Thích ứng với cơ chế CBAM: Đánh giá tác động của Cơ chế điều chỉnh biên giới carbon của Liên minh Châu Âu (EU) đối với các ngành hàng xuất khẩu chủ lực của Việt Nam (sắt thép, nhôm, xi măng, phân bón, hydro và điện), từ đó định hướng giải pháp minh bạch hóa dữ liệu phát thải sản phẩm.

  1. Thị trường Carbon: Từ vận hành bắt buộc (ETS) đến thị trường tự nguyện (VCM)
  • Cấu trúc thị trường carbon: Phân biệt rõ bản chất, cơ chế vận hành và đối tượng tham gia giữa thị trường tuân thủ (hệ thống mua bán hạn ngạch phát thải – ETS) và thị trường tự nguyện (tín chỉ carbon bù trừ).
  • Lộ trình tại Việt Nam: Cập nhật tiến trình xây dựng và vận hành thí điểm sàn giao dịch carbon quốc gia theo Quyết định 232/QĐ-TTg, các quy định về trao đổi, bù trừ tín chỉ carbon trong nước và quốc tế, cũng như các tiêu chuẩn quốc tế như Verra (VCS), Gold Standard.
  • Nhận diện thách thức: Làm rõ những ngộ nhận phổ biến của doanh nghiệp, chẳng hạn như quan niệm sai lầm coi tín chỉ carbon là công cụ đầu cơ ngắn hạn, hay việc bỏ qua các giải pháp giảm phát thải nội tại tại nhà máy mà quá phụ thuộc vào việc mua bù trừ tín chỉ.

  1. Tiêu chuẩn ESG (Môi trường – Xã hội – Quản trị) trong quản trị doanh nghiệp hiện đại
  • Khung đánh giá ESG: Tầm quan trọng của ba trụ cột Môi trường (Environmental), Xã hội (Social) và Quản trị (Governance) trong việc thu hút nguồn vốn đầu tư xanh, định giá doanh nghiệp và đáp ứng yêu cầu của các quỹ đầu tư quốc tế.
  • Lập báo cáo phát triển bền vững: Hướng dẫn các bước xây dựng ma trận trọng yếu, thu thập dữ liệu phi tài chính và lập báo cáo ESG theo các chuẩn mực toàn cầu như GRI (Global Reporting Initiative) hay ISSB.

III. THỰC HÀNH CHUYÊN SÂU

Bên cạnh phần lý thuyết, chương trình dành phần lớn thời gian buổi chiều cho các phiên thực hành tính toán định lượng chuyên sâu. Dưới sự hướng dẫn trực tiếp của TS. Lê Hải Hưng, các học viên đã trực tiếp giải quyết các bài toán mô phỏng thực tế:

  • Tính toán lượng phát thải Scope 1 từ quá trình đốt nhiên liệu hóa thạch trong cácò hơi công nghiệp và phương tiện vận tải.
  • Xử lý bảng số liệu tiêu thụ điện năng, áp dụng hệ số phát thải lưới điện Việt Nam năm gần nhất (0,6592 tCO2e /MWh) để xác định chính xác lượng phát thải gián tiếp Scope 2.
  • Thực hành phương pháp ước tính bể hấp thụ carbon từ sinh khối rừng, đất canh tác và các dự án nông nghiệp phát thải thấp.

IV. ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC VÀ CẤP GIẤY CHỨNG NHẬN THAM GIA KHÓA HỌC

Khép lại ngày học tập khẩn trương và nghiêm túc, toàn bộ học viên đã tham gia bài kiểm tra trắc nghiệm đánh giá năng lực tổng hợp trong 30 phút. Bài thi không chỉ kiểm tra lý thuyết mà còn là những bài toán nhanh được giải bằng các phương pháp đã học. Để làm bài thi hiệu quả, các học viên cần nắm vững lý thuyết, các công thức tính toán và cách tra bảng theo tài liệu đã được phát.

 

Kết quả bài kiểm tra phản ánh mức độ tiếp thu sâu sắc kiến thức chuyên môn của các học viên, khẳng định năng lực và hướng tới triển khai công tác kiểm kê khí nhà kính tại địa phương, doanh nghiệp của mình.

Sau khi kết thúc bài kiểm tra, đại diện Quỹ Vì tương lai xanh, Tập đoàn Vingroup đã cho khảo sát về chất lượng khóa học cũng như góp ý của các học viên cho khóa học.

Vào cuối chương trình Ban tổ chức đã trao Giấy chứng nhận hoàn thành khóa đào tạo cho các học viên đạt yêu cầu. TS. Lê Hải Hưng rất vui khi tất cả các học viên tham dự đều nắm vững những kiến thức đã học và đạt điểm cao.

Khóa tập huấn không chỉ trang bị chứng chỉ uy tín mà còn là bước đệm vững chắc, giúp đội ngũ nhân sự kỹ thuật sẵn sàng đảm nhận nhiệm vụ lập báo cáo kiểm kê khí nhà kính, xây dựng chiến lược xanh hóa cho các doanh nghiệp, góp phần thực hiện thành công cam kết quốc gia của Việt Nam trên trường quốc tế.

Hội thảo thúc đẩy phát triển nông nghiệp hữu cơ và sinh thái ở Việt Nam: Từ thực tiễn đến giải pháp và liên kết chuỗi giá trị

Ngày 20/10/2026, tại Khách sạn Cầu Giấy, số 110 Cầu Giấy, Hà Nội, Hội thảo “Thúc đẩy phát triển nông nghiệp hữu cơ và sinh thái ở Việt Nam – 15 năm đồng hành: Thực tiễn, định hướng và giải pháp” được tổ chức với chương trình trao đổi chuyên sâu về chính sách, vật tư đầu vào, tiêu chuẩn, thị trường, nông nghiệp tuần hoàn và chuyển đổi số. Trong bức tranh phát triển nông nghiệp bền vững, phân bón vi sinh hữu cơ là một trong những giải pháp cần được quan tâm nhằm cải thiện sức khỏe đất, tận dụng nguồn hữu cơ phù hợp và nâng cao hiệu quả quản lý dinh dưỡng cây trồng.

 

  1. Nhìn lại chặng đường 15 năm, hướng tới những giải pháp thiết thực

Hội thảo có chủ đề “Thúc đẩy phát triển nông nghiệp hữu cơ và sinh thái ở Việt Nam”, với thông điệp “15 năm đồng hành – Thực tiễn, định hướng và giải pháp”. Chương trình được xây dựng theo hướng kết nối góc nhìn từ cơ quan chuyên môn, nhà khoa học, doanh nghiệp và hợp tác xã, tập trung vào những vấn đề có ý nghĩa đối với quá trình chuyển đổi nông nghiệp theo hướng xanh, an toàn và bền vững.

Theo chương trình hội thảo, phần khai mạc do TS.KH Hà Phúc Mịch – Chủ tịch Hiệp hội Nông nghiệp hữu cơ Việt Nam (VOAA) đảm nhiệm, cùng nội dung điểm lại dấu mốc 15 năm thành lập và phát triển của Hiệp hội.

Các phiên chuyên đề trong chương trình tập trung vào thực trạng, tiềm năng, khó khăn và giải pháp phát triển nông nghiệp hữu cơ, sinh thái; bảo vệ thực vật; tiêu chuẩn, vật tư và quản lý; nông nghiệp tuần hoàn; sản xuất lúa hữu cơ; nhu cầu thị trường gia vị hữu cơ; phát triển ngành chè hữu cơ và ứng dụng chuyển đổi số trong quản lý sản xuất, truy xuất nguồn gốc nông sản.

Bên cạnh các bài trình bày chuyên đề, chương trình còn bố trí phần hỏi đáp, thảo luận nhóm và thảo luận toàn thể nhằm làm rõ các vấn đề về vật tư đầu vào, thị trường và tiêu chuẩn, đồng thời tổng hợp các đề xuất giải pháp và khuyến nghị chính sách ưu tiên.

 

2. Các bài phát biểu và tham luận chuyên đề

Các nội dung chính và diễn giả phụ trách gồm:

2.1 Phát biểu khai mạc hội thảo

– Diễn giả: TS.KH Hà Phúc Mịch – Chủ tịch Hiệp hội Nông nghiệp hữu cơ Việt Nam (VOAA).

– Nội dung tóm tắt: Khai mạc hội thảo và điểm lại dấu mốc 15 năm thành lập, phát triển của VOAA.

2.2 Nông nghiệp hữu cơ và sinh thái ở Việt Nam: Thực trạng, tiềm năng, khó khăn, giải pháp và những khuyến nghị chính sách

– Diễn giả: PGS.TS Đào Thế Anh – Chủ tịch Hội Khoa học phát triển nông thôn.

– Trọng tâm: Các vấn đề thực tiễn, cơ hội phát triển và những giải pháp, khuyến nghị chính sách nhằm thúc đẩy nông nghiệp hữu cơ, sinh thái. Trong bối cảnh nông nghiệp phải đồng thời đáp ứng yêu cầu về năng suất, chất lượng, an toàn thực phẩm và bảo vệ môi trường, nông nghiệp hữu cơ và nông nghiệp sinh thái đang trở thành những hướng tiếp cận đáng quan tâm. Theo ông, nông nghiệp hữu cơ chú trọng hệ thống quản lý sản xuất, sử dụng các đầu vào phù hợp với tiêu chuẩn áp dụng, duy trì độ phì của đất và hạn chế những tác động bất lợi đối với môi trường. Trong khi đó, nông nghiệp sinh thái nhấn mạnh việc vận dụng các nguyên lý sinh thái, đa dạng sinh học, tuần hoàn vật chất và tương tác giữa các thành phần trong hệ thống sản xuất. Hai hướng tiếp cận này có những điểm giao thoa quan trọng, đặc biệt ở mục tiêu duy trì sức khỏe đất, sử dụng tài nguyên hiệu quả và nâng cao tính bền vững của hệ thống nông nghiệp. Tuy nhiên, chuyển đổi sang sản xuất hữu cơ hoặc sinh thái không thể chỉ dựa vào việc thay thế một loại phân bón bằng một loại phân bón khác. Quá trình này đòi hỏi thay đổi đồng bộ từ quản lý đất, dinh dưỡng cây trồng, nước tưới, bảo vệ thực vật, giống, tổ chức sản xuất đến kiểm soát chất lượng và tiêu thụ nông sản.

2.3 Các giải pháp bảo vệ thực vật cho phát triển nông nghiệp hữu cơ, sinh thái và nông nghiệp bền vững

– Diễn giả: TS Lê Mai Nhất – Viện Bảo vệ thực vật.

– Nội dung tóm tắt: Giải pháp bảo vệ cây trồng phù hợp với định hướng sản xuất hữu cơ, sinh thái và bền vững.

2.4 Thúc đẩy sản xuất hữu cơ – Tiêu chuẩn, vật tư và quản lý

– Diễn giả: Bà Từ Thị Tuyết Nhung – Ủy viên Ban Thường vụ VOAA.

– Trọng tâm: Những vấn đề liên quan đến tiêu chuẩn, vật tư đầu vào và công tác quản lý trong sản xuất hữu cơ. Theo bà, các chuyên đề về sản xuất lúa hữu cơ, thị trường gia vị hữu cơ và phát triển chè hữu cơ cho thấy vai trò của việc gắn kỹ thuật canh tác với tổ chức thị trường. Đối với người nông dân, hiệu quả của phân bón không chỉ nằm ở giá mua ban đầu mà còn ở khả năng đáp ứng nhu cầu cây trồng, mức độ thuận tiện khi sử dụng, tác động đến chi phí sản xuất và kết quả thu hoạch. Do đó, các mô hình trình diễn có đối chứng, theo dõi qua nhiều giai đoạn và đánh giá chi phí – lợi ích sẽ giúp người sản xuất có thêm căn cứ lựa chọn vật tư. Đối với hợp tác xã và doanh nghiệp, liên kết vùng trồng có thể tạo điều kiện để chuẩn hóa quy trình sử dụng vật tư, ghi chép sản xuất và truy xuất nguồn gốc. Khi kết hợp với chuyển đổi số, dữ liệu về nguồn nguyên liệu, lô sản xuất, chất lượng phân bón và quá trình sử dụng có thể hỗ trợ nâng cao tính minh bạch của chuỗi cung ứng. Đây cũng là cơ sở để tăng cường sự phối hợp giữa nhà sản xuất phân bón, đơn vị cung ứng kỹ thuật, hợp tác xã nông nghiệp, doanh nghiệp thu mua và người nông dân.

2.5 Nông nghiệp tuần hoàn đến nông nghiệp hữu cơ và sinh thái

– Đơn vị trình bày theo chương trình: Công ty Cổ phần Nông nghiệp BAF Việt Nam.

– Nội dung tóm tắt: Mối liên hệ giữa nông nghiệp tuần hoàn với định hướng phát triển nông nghiệp hữu cơ và sinh thái.

2.6 Sản xuất lúa hữu cơ, sinh thái; liên kết chuỗi giá trị giữa nông dân, hợp tác xã và doanh nghiệp

– Diễn giả: Ông Đoàn Tấn Đạt – Giám đốc Hợp tác xã Tấn Đạt, Vĩnh Long.

– Trọng tâm: Thuận lợi, khó khăn, giải pháp và khuyến nghị trong tổ chức sản xuất lúa hữu cơ, sinh thái và liên kết chuỗi giá trị. Theo ông, sản xuất lúa hữu cơ, chuỗi giá trị giữa nông dân, hợp tác xã và doanh nghiệp, nhu cầu thị trường gia vị hữu cơ, phát triển ngành chè hữu cơ cho thấy liên kết thị trường là một vấn đề xuyên suốt. Đối với phân bón vi sinh hữu cơ, thị trường không nên chỉ được phát triển bằng hoạt động bán sản phẩm riêng lẻ. Một hướng đi có tính thực tiễn là xây dựng mô hình sử dụng tại từng vùng cây trồng, phối hợp với hợp tác xã và nông dân để theo dõi kết quả qua các vụ sản xuất. Các mô hình này có thể tập trung vào cây chè, cây ăn quả, rau màu, lúa hoặc những cây trồng có nhu cầu quản lý chất hữu cơ trong đất. Tại mỗi mô hình, cần xác định công thức sử dụng, đối chứng phù hợp và các chỉ tiêu theo dõi như sinh trưởng cây, năng suất, chất lượng nông sản, đặc tính đất và chi phí đầu vào. Kết quả thực tế giúp doanh nghiệp điều chỉnh sản phẩm và hướng dẫn kỹ thuật, đồng thời cung cấp cơ sở đáng tin cậy cho hoạt động giới thiệu thương mại. Nếu được tổ chức thành vùng sản xuất liên kết, mô hình còn giúp kết nối vật tư đầu vào với quy trình canh tác và đầu ra nông sản.

2.7 Nhu cầu thị trường gia vị hữu cơ: Tiềm năng, cơ hội và thách thức

– Diễn giả: Bà Nguyễn Hằng Nga – Phó Tổng Giám đốc Công ty TNHH Phát triển Nông nghiệp và Tư vấn Môi trường (DACE).

– Nội dung tóm tắt: Nhu cầu thị trường, cơ hội phát triển và những thách thức; liên kết chuỗi nông dân, hợp tác xã và doanh nghiệp; giải pháp và khuyến nghị chính sách.

2.8 Phát triển ngành chè hữu cơ gắn với văn hóa bản địa, thị trường, cơ hội và thách thức

– Diễn giả: Ông Thân Dỹ Ngũ – Giám đốc Công ty Hiệp Thành.

– Nội dung tóm tắt: Định hướng phát triển ngành chè hữu cơ gắn với văn hóa địa phương, nhu cầu thị trường và các cơ hội phát triển.

2.9 Chuyển đổi số trong quản lý sản xuất và truy xuất nguồn gốc nông sản hữu cơ

– Diễn giả: Ông Đoàn Đình Chúc – Giám đốc công nghệ CheckVN.

– Trọng tâm: Ứng dụng công nghệ số trong quản lý sản xuất và truy xuất nguồn gốc nông sản hữu cơ. cũng đề cập đến chuyển đổi số trong quản lý sản xuất và truy xuất nguồn gốc nông sản hữu cơ. Đây là hướng đi có thể hỗ trợ quản lý phân bón vi sinh hữu cơ theo chuỗi. Doanh nghiệp có thể xây dựng dữ liệu về nguồn nguyên liệu, ngày sản xuất, mã lô, kết quả kiểm tra chất lượng, điều kiện bảo quản và thông tin phân phối. Ở cấp độ vùng trồng, hợp tác xã có thể ghi nhận loại sản phẩm đã sử dụng, thời điểm bón, liều lượng và kết quả theo dõi. Khi dữ liệu được tổ chức tốt, các bên có thể đánh giá hiệu quả sử dụng thực tế, phát hiện vấn đề và cải thiện quy trình canh tác. Truy xuất nguồn gốc không tự động bảo đảm chất lượng, nhưng là công cụ giúp tăng tính minh bạch và khả năng kiểm chứng khi kết hợp với quy trình kiểm soát chất lượng đáng tin cậy.\

3. Các phiên thảo luận

Các phiên trình bày được nối tiếp bằng phần hỏi đáp, thảo luận nhóm theo ba chủ đề vật tư đầu vào – thị trường – tiêu chuẩn, trình bày kết quả thảo luận và thảo luận toàn thể. Chương trình kết thúc bằng việc tổng hợp các nhóm ưu tiên, giải pháp và khuyến nghị chính của hội thảo, trước phần phát biểu kết luận và bế mạc của đại diện lãnh đạo VOAA.

Đối với quá trình phát triển nông nghiệp hữu cơ và sinh thái, các hướng hành động có thể tập trung vào nâng cao chất lượng vật tư đầu vào; thúc đẩy nghiên cứu, thử nghiệm và chuyển giao kỹ thuật; hỗ trợ liên kết giữa nông dân, hợp tác xã và doanh nghiệp; phát triển hệ thống quản lý chất lượng và truy xuất nguồn gốc; đồng thời nâng cao năng lực tiếp cận thị trường.

Hội thảo với chủ đề “Thúc đẩy phát triển nông nghiệp hữu cơ và sinh thái ở Việt Nam – 15 năm đồng hành: Thực tiễn, định hướng và giải pháp” đặt ra một yêu cầu có ý nghĩa lâu dài: kết nối tri thức khoa học, công nghệ, vật tư đầu vào, tổ chức sản xuất và thị trường trong cùng một định hướng phát triển.

Phát biểu tổng kết Hội thảo, TS.KH Hà Phúc Mịch, Chủ tịch Hiệp hội Nông nghiệp hữu cơ Việt Nam (VOAA) đánh giá thực trạng, tiềm năng và khó khăn của nông nghiệp hữu cơ, sinh thái; giải pháp bảo vệ thực vật; tiêu chuẩn, vật tư và quản lý trong sản xuất hữu cơ; phát triển nông nghiệp tuần hoàn; sản xuất lúa hữu cơ; nhu cầu thị trường gia vị hữu cơ; phát triển ngành chè hữu cơ và chuyển đổi số trong quản lý sản xuất, truy xuất nguồn gốc nông sản là những điều cấp thiết mà ngành nông nghiệp hữu cơ trong nước cần thực hiện ngay. Việc phát triển nông nghiệp hữu cơ không chỉ là vấn đề lựa chọn phương thức canh tác, mà còn liên quan chặt chẽ đến chất lượng vật tư đầu vào, năng lực tổ chức sản xuất, tiêu chuẩn hóa, kết nối thị trường và khả năng phối hợp giữa nông dân, hợp tác xã, doanh nghiệp cùng các tổ chức khoa học.

Ngày Hữu cơ Việt Nam 19/9: Hành trình vun đắp niềm tin và giá trị bền vững

Từ lễ phát động tại Thái Nguyên năm 2017, ngày 19/9 trở thành dịp để cộng đồng hữu cơ Việt Nam tôn vinh những người tiên phong, chia sẻ kinh nghiệm và kết nối phát triển. Nhìn lại chặng đường đã qua, những thành tựu về chính sách, tiêu chuẩn, sản xuất và hội nhập quốc tế đang tạo nền tảng để nông nghiệp hữu cơ tiếp tục phát triển vì sức khỏe con người và môi trường.
Lễ phát động hưởng ứng Ngày Nông nghiệp hữu cơ châu Á tại Thái Nguyên ngày 19/9/2017, dấu mốc cộng đồng hữu cơ lựa chọn ngày 19/9 hằng năm là Ngày Hữu cơ Việt Nam.
Lễ phát động hưởng ứng Ngày Nông nghiệp hữu cơ châu Á tại Thái Nguyên ngày 19/9/2017, dấu mốc cộng đồng hữu cơ lựa chọn ngày 19/9 hằng năm là Ngày Hữu cơ Việt Nam.

Khởi nguồn từ một lời kêu gọi vì cộng đồng

Tháng 9/2016, tại Hội nghị thượng đỉnh các chính quyền địa phương châu Á về phát triển nông nghiệp hữu cơ lần thứ hai ở Goesan, Hàn Quốc, đại biểu các nước thống nhất lựa chọn ngày 19/9 hằng năm là Ngày Hữu cơ châu Á. Hưởng ứng sáng kiến này, ngày 19/9/2017, Hiệp hội Nông nghiệp Hữu cơ Việt Nam (VOAA) phối hợp với UBND tỉnh Thái Nguyên tổ chức lễ phát động hưởng ứng Ngày Nông nghiệp hữu cơ châu Á lần thứ nhất.

Sự kiện có sự tham dự của lãnh đạo Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (nay là Bộ Nông nghiệp và Môi trường), tỉnh Thái Nguyên, đại diện IFOAM châu Á cùng hàng trăm đại biểu. Với sự đồng thuận của các đại biểu, ngày 19/9 được lựa chọn làm Ngày Hữu cơ Việt Nam, gắn hoạt động của cộng đồng trong nước với phong trào hữu cơ khu vực.

TSKH. Hà Phúc Mịch, Chủ tịch Hiệp hội Nông nghiệp Hữu cơ Việt Nam, nhấn mạnh Ngày Hữu cơ Việt Nam là dịp tôn vinh, kết nối và lan tỏa trách nhiệm của cộng đồng đối với con người và môi trường.
TSKH. Hà Phúc Mịch, Chủ tịch VOAA nhấn mạnh Ngày Hữu cơ Việt Nam là dịp tôn vinh, kết nối và lan tỏa trách nhiệm của cộng đồng đối với con người và môi trường. Trong ảnh: TSKH. Hà Phúc Mịch phát biểu tại lễ kỷ niệm ngày Hữu cơ Việt Nam năm 2024.

Việc lựa chọn Thái Nguyên làm nơi phát động mang ý nghĩa đặc biệt. Phát biểu tại lễ phát động (năm 2017), TSKH. Hà Phúc Mịch, Chủ tịch VOAA đã nhắc lại mô hình chè hữu cơ được xây dựng từ năm 1998 tại xã Tức Tranh, huyện Phú Lương, tỉnh Thái Nguyên thời điểm đó. Với sự hỗ trợ của các tổ chức quốc tế, nhà khoa học và cơ quan chuyên môn, đây là một trong những mô hình sản xuất hữu cơ sớm ở Việt Nam, góp phần đặt nền móng cho quá trình phát triển sau này.

Từ những người trồng chè tiên phong đến các nhóm nông dân, hợp tác xã và doanh nghiệp lựa chọn sản xuất hữu cơ, điểm gặp nhau là mong muốn tạo ra sản phẩm đáng tin cậy, bảo vệ đất đai và gìn giữ môi trường sống. Ngày 19/9 vì thế mang ý nghĩa ghi nhận những nỗ lực bền bỉ ấy, đồng thời tạo cơ hội để người sản xuất gặp gỡ nhà khoa học, doanh nghiệp và người tiêu dùng.

Ngay tại lễ phát động năm 2017, Chủ tịch VOAA đã bày tỏ niềm tin ngày hội hữu cơ Việt Nam sẽ được tiếp nối hằng năm, “không bao giờ ngừng và không có lần cuối”. Đó là kỳ vọng về một phong trào được duy trì bằng hành động thường xuyên, từ đồng ruộng đến thị trường.

Đến lễ kỷ niệm năm 2024, thông điệp tôn vinh, tri ân, chia sẻ kiến thức và kết nối những người làm hữu cơ tiếp tục được nhấn mạnh. Qua các dấu mốc, Ngày Hữu cơ Việt Nam trở thành dịp nhắc lại trách nhiệm chung: người sản xuất thực hành đúng tiêu chuẩn, doanh nghiệp xây dựng chuỗi cung ứng minh bạch, người tiêu dùng đồng hành với những sản phẩm được kiểm chứng.

Ngày Hữu cơ Việt Nam 19/9 là dịp tôn vinh những người làm hữu cơ, kết nối cộng đồng và lan tỏa các giá trị của nền nông nghiệp bền vững. Ảnh minh họa.
Ngày Hữu cơ Việt Nam 19/9 là dịp tôn vinh những người làm hữu cơ, kết nối cộng đồng và lan tỏa các giá trị của nền nông nghiệp bền vững. Ảnh minh họa.

Những bước tiến về chính sách, sản xuất và hội nhập

Một thành tựu quan trọng của nông nghiệp hữu cơ Việt Nam là từng bước hình thành nền tảng pháp lý và tiêu chuẩn. Nếu tại lễ phát động năm 2017, việc xây dựng chính sách riêng cho hữu cơ còn là nhiệm vụ đang được thúc đẩy, thì ngày 29/8/2018, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 109/2018/NĐ-CP về nông nghiệp hữu cơ.

Tiếp đó, Quyết định số 885/QĐ-TTg ngày 23/6/2020 phê duyệt Đề án phát triển nông nghiệp hữu cơ giai đoạn 2020 – 2030 đã xác lập định hướng dài hạn. Cùng với bộ tiêu chuẩn quốc gia TCVN 11041, các văn bản này tạo cơ sở để tổ chức sản xuất, chứng nhận, quản lý chất lượng và triển khai chính sách hỗ trợ. Nông nghiệp hữu cơ có thêm điều kiện để phát triển theo những yêu cầu thống nhất, gắn sản xuất với bảo vệ môi trường và nâng cao giá trị nông sản.

Theo báo cáo The World of Organic Agriculture 2026, do Viện Nghiên cứu Nông nghiệp Hữu cơ và IFOAM – Organics International công bố, năm 2024 Việt Nam có 125.045 ha đất nông nghiệp hữu cơ, chiếm khoảng 1,07% diện tích đất nông nghiệp và đứng thứ 5 châu Á; số nhà sản xuất hữu cơ đạt 65.466.

Báo cáo còn ghi nhận 17.946 tấn sản phẩm hữu cơ từ Việt Nam vào Liên minh châu Âu và Hoa Kỳ trong năm 2024. Số liệu này phần nào cho thấy khả năng tham gia vào những thị trường có yêu cầu cao về tiêu chuẩn và truy xuất nguồn gốc của sản phẩm hữu cơ của Việt Nam.

Nhóm sản xuất hữu cơ PGS ở huyện Lương Sơn, tỉnh Hòa Bình
Nhóm sản xuất hữu cơ PGS ở huyện Lương Sơn, tỉnh Hòa Bình (nay là xã Lương Sơn, tỉnh Phú Thọ).

Trong quá trình chuẩn hóa, VOAA tiếp tục đóng góp thông qua việc xây dựng Tiêu chuẩn cơ sở TCCS 01:2024/VOAA trên nền tảng tiêu chuẩn PGS Việt Nam. Bộ tiêu chuẩn bao quát nhiều lĩnh vực, từ trồng trọt, chăn nuôi, thu hái tự nhiên đến chế biến và vật tư đầu vào. Tiêu chuẩn hữu cơ VOAA tiếp tục có tên trong Gia đình tiêu chuẩn IFOAM, với phạm vi được ghi nhận gồm trồng trọt, chăn nuôi, thu hái tự nhiên, chế biến và xử lý sản phẩm. Đây là bước tiến trong việc kết nối thực hành trong nước với các yêu cầu hữu cơ quốc tế.

Với sản xuất quy mô nhỏ, Hệ thống đảm bảo cùng tham gia (PGS) cũng là một đóng góp đáng chú ý. Theo cách tiếp cận của IFOAM, PGS dựa trên sự tham gia tích cực của các bên liên quan, sự tin cậy và trao đổi kiến thức. Cơ chế này tạo điều kiện để người sản xuất cùng giám sát, học hỏi và chia sẻ trách nhiệm về chất lượng sản phẩm, qua đó củng cố mối liên kết với người tiêu dùng.

Năm 2025, VOAA phối hợp với IFOAM châu Á tổ chức Hội nghị Hữu cơ châu Á lần thứ 8 (OAC 8) tại Ninh Bình, thu hút hơn 550 đại biểu từ 33 quốc gia và vùng lãnh thổ. Việc đăng cai một diễn đàn hữu cơ lớn của khu vực cho thấy vai trò kết nối ngày càng rõ hơn của Việt Nam trong mạng lưới hữu cơ châu Á.

Ở góc độ địa phương, Thái Nguyên tiếp tục cho thấy sự nối tiếp từ nền tảng ban đầu. Thông tin tại Đại hội Hội Nông nghiệp hữu cơ Thái Nguyên ngày 28/8/2026 cho biết, diện tích cây trồng được chứng nhận hữu cơ của tỉnh đạt gần 200 ha, trong đó chè khoảng 178 ha. Đại hội lần thứ nhất, nhiệm kỳ 2026 – 2031, cũng đánh dấu bước phát triển về tổ chức, tăng khả năng tập hợp nhà khoa học, doanh nghiệp, hợp tác xã và người sản xuất.

Hội nghị Hữu cơ châu Á lần thứ 8 tại Ninh Bình năm 2025 góp phần khẳng định vai trò kết nối ngày càng rõ nét của Việt Nam trong cộng đồng hữu cơ khu vực và quốc tế.
Hội nghị Hữu cơ châu Á lần thứ 8 tại Ninh Bình (OAC 8) năm 2025 góp phần khẳng định vai trò kết nối ngày càng rõ nét của Việt Nam trong cộng đồng hữu cơ khu vực và quốc tế.

Tiếp nối thành tựu bằng chất lượng và niềm tin

Dù đã đứng trong nhóm đầu châu Á, diện tích hữu cơ mới chiếm khoảng 1,07% đất nông nghiệp của Việt Nam. Khoảng cách giữa vị trí xếp hạng và tỷ trọng thực tế cho thấy dư địa còn lớn, nhưng cũng đặt ra yêu cầu phải chú trọng chất lượng, hiệu quả và khả năng duy trì vùng sản xuất, thay vì chỉ chạy theo mở rộng diện tích.

Đối với nông dân, quá trình chuyển đổi đòi hỏi thời gian cải tạo đất, thay đổi tập quán canh tác, ghi chép và kiểm soát đầu vào. Để người sản xuất kiên trì, hỗ trợ cần đi cùng toàn bộ quá trình ấy, từ hướng dẫn kỹ thuật đến duy trì chứng nhận và tìm đầu ra. Liên kết với hợp tác xã, doanh nghiệp chỉ có ý nghĩa bền vững khi trách nhiệm và lợi ích được chia sẻ rõ ràng.

Niềm tin thị trường cần được bảo vệ bằng thông tin có thể kiểm tra. Tên gọi “hữu cơ” phải gắn với tiêu chuẩn áp dụng, quy trình được kiểm soát và sự tuân thủ trong suốt chuỗi sản xuất, chế biến, phân phối. Khi chất lượng được duy trì ổn định, người tiêu dùng mới có cơ sở lựa chọn, còn người làm đúng mới được ghi nhận xứng đáng.

Từ góc độ đó, Ngày Hữu cơ Việt Nam là dịp để lan tỏa kiến thức thiết thực: hiểu đúng tiêu chuẩn, biết cách nhận diện sản phẩm và thấy được công sức phía sau mỗi mùa vụ. Hoạt động tôn vinh cũng cần giúp những kinh nghiệm tốt được chia sẻ, để các mô hình hiệu quả có thêm cơ hội kết nối và phát triển.

Các đại biểu tham dự Lễ phát động hưởng ứng Ngày Hữu cơ Việt Nam 19/9 năm 2023 tại Thành phố Hồ Chí Minh.
Các đại biểu tham dự Lễ phát động hưởng ứng Ngày Hữu cơ Việt Nam 19/9 năm 2023 tại Thành phố Hồ Chí Minh.

Tại lễ kỷ niệm ngày Hữu cơ Việt Nam năm 2024, TSKH. Hà Phúc Mịch nhấn mạnh giá trị của nông nghiệp hữu cơ vượt ra ngoài hiệu quả kinh tế của từng sản phẩm, gắn với các mối quan hệ công bằng, hài hòa trong hệ sinh thái và trách nhiệm với thế hệ mai sau. Quan điểm ấy tiếp nối tinh thần của lễ phát động năm 2017, đặt con người và môi trường sống ở trung tâm của quá trình phát triển.

Hướng tới ngày 19/9/2026, sự tri ân dành cho những người làm hữu cơ cần được tiếp nối bằng sự đồng hành cụ thể. Mỗi vùng đất được chăm sóc bền bỉ, mỗi quy trình được thực hiện nghiêm túc, mỗi chuỗi liên kết giữ được niềm tin sẽ góp phần làm dày thêm thành tựu của nông nghiệp hữu cơ Việt Nam. Đó cũng là cách để ý nghĩa của ngày hội hiện diện trong đời sống hằng ngày, từ người nông dân trên đồng ruộng đến bữa ăn của mỗi gia đình.

Thực hiện: Phạm Thông

phamthong.nnhcvn@gmail.com
Theo https://nongnghiephuuco.vn/

 

Từ phân bón biochar đến hành trình xây dựng những vùng nông sản hiệu quả cao

Trong hành trình chuyển dịch tư duy sản xuất nông nghiệp từ lượng sang chất, ngành nông nghiệp Việt Nam đang đứng trước một cuộc cách mạng xanh chưa từng có. Áp lực từ các thị trường xuất khẩu khó tính, các tiêu chuẩn khắt khe về phát thải và xu hướng kinh tế tuần hoàn đòi hỏi chuỗi giá trị nông sản phải tự làm mới mình từ gốc.

 

Giữa bức tranh chuyển đổi đó, Công ty Cổ phần Mekong Green Tech dưới sự dẫn dắt của Chủ tịch HĐQT Lê Quý Vinh đã nổi lên như một điểm sáng tiên phong. Không chỉ dừng lại ở việc cung cấp các giải pháp công nghệ nhiệt phân chậm hiện đại với quy mô nhà máy rộng 4,4 ha, công suất 24 tấn/ngày vận hành theo chuẩn SCADA, Mekong Green Tech còn đang viết nên câu chuyện thương hiệu đầy cảm hứng: Biến phụ phẩm nông nghiệp thành “vàng đen” biochar, kiến tạo những vùng nguyên liệu và nông sản hiệu quả cao gắn liền với mục tiêu thương mại hóa tín chỉ carbon.

 

  1. Triết lý tuần hoàn: Biến gánh nặng môi trường thành tài nguyên chiến lược

Sự ra đời của Mekong Green Tech xuất phát từ một trăn trở rất thực tế tại các vùng nông nghiệp trọng điểm trên cả nước. Mỗi năm, hàng triệu tấn phụ phẩm từ quá trình chế biến nông sản như vỏ trấu, rơm rạ, vỏ cà phê ở Tây Nguyên, vỏ sầu riêng tại Đồng bằng sông Cửu Long, hay thân và vỏ sắn tại các tỉnh miền núi phía Bắc như Sơn La, thường bị bỏ phí hoặc xử lý bằng cách đốt thủ công, gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng và phát thải lượng lớn khí nhà kính.

Thay vì xem đó là rác thải, đội ngũ Mekong Green Tech đã nhìn nhận đây là một nguồn tài nguyên carbon khổng lồ chưa được đánh thức. Bằng việc ứng dụng công nghệ nhiệt phân chậm tiên tiến trong môi trường yếm khí được kiểm soát chặt chẽ nhiệt độ từ 500oC đến 700 oC, doanh nghiệp đã chế tạo thành công hệ thống lò nung thân thiện với môi trường, giảm tới 95% lượng khí thải và hoàn toàn tự chủ năng lượng nhờ thu hồi khí sinh học (Syngas) phục vụ sấy.

Sản phẩm đầu ra là than sinh học (biochar) sở hữu cấu trúc siêu xốp, diện tích bề mặt lớn và hàm lượng carbon cố định cao. Khi được ứng dụng trở lại vào đất, biochar đóng vai trò như một “miếng bọt biển” giữ nước, giữ dinh dưỡng tối ưu, khử độc tố, ngăn chặn sự xâm nhập của kim loại nặng như Cadimi vào nông sản, đồng thời lưu giữ carbon trong đất hàng trăm năm. Từ một ý tưởng công nghệ, Mekong Green Tech đã cụ thể hóa thành hệ sinh thái sản phẩm thương mại gồm phân bón biochar hữu cơ, chất cải tạo đất chuyên canh và đệm lót sinh học trong chăn nuôi.

 

  1. Dấu ấn chiến lược tại các vùng nông sản trọng điểm: Từ Sơn La, Tây Nguyên đến Đồng bằng sông Cửu Long

Câu chuyện thương hiệu của Mekong Green Tech gắn liền với những bước chân thực tế tại các vùng sinh thái nông nghiệp đặc thù của Việt Nam, nơi doanh nghiệp đang đồng hành cùng các hợp tác xã và trang trại lớn để xây dựng những mô hình nông sản hiệu quả cao.

2.1 Miền núi phía Bắc và Sơn La: Tuần hoàn phụ phẩm cây công nghiệp ngắn ngày

Tại các tỉnh miền núi phía Bắc như Sơn La, nơi diện tích trồng sắn và cây ăn quả lớn, lượng thân cây, vỏ sắn sau chế biến rất dồi dào. Mekong Green Tech đã cung cấp các dòng lò nung biochar quy mô linh hoạt, phù hợp với mô hình kinh tế trang trại và hợp tác xã tại địa phương. Việc đưa lò nung đến tận cơ sở giúp bà con nông dân tự chủ động xử lý triệt để phụ phẩm ngay tại chỗ, tạo ra nguồn phân bón biochar hữu cơ chất lượng cao để bón cho chính các vùng nguyên liệu canh tác dưới tán rừng hoặc cây ăn quả. Nhờ đó, chi phí mua phân bón hóa học giảm mạnh, đất đai được phục hồi độ phì nhiêu sau nhiều vụ canh tác lạm dụng hóa chất.

2.2 Vùng cao nguyên Tây Nguyên: Giải bài toán phụ phẩm cà phê và sầu riêng

Tại Tây Nguyên – thủ phủ cà phê và cây ăn quả của cả nước, bài toán xử lý hàng triệu tấn vỏ cà phê và vỏ sầu riêng luôn là nỗi trăn trở của các doanh nghiệp. Thông qua các giải pháp công nghệ nhiệt phân tự động, Mekong Green Tech đã kết hợp cùng các chủ trang trại lớn biến những khối lượng phụ phẩm cồng kềnh này thành nguồn biochar nguyên chất. Việc phối trộn biochar vào đất đỏ bazan không chỉ giúp giữ ẩm cực tốt trong mùa khô hạn mà còn tạo môi trường cho hệ vi sinh vật có lợi phát triển, giúp những vườn cà phê, sầu riêng đạt năng suất vượt trội, mẫu mã đẹp và đáp ứng các tiêu chuẩn xuất khẩu khắt khe.

2.3 Đồng bằng sông Cửu Long: Nông nghiệp xanh từ vựa lúa và trái cây

Đặt trụ sở tại Cần Thơ – trái tim của miền Tây Nam Bộ, nhà máy quy mô 4,4 ha của Mekong Green Tech chính là “trái tim” cung ứng biochar công suất lớn (24 tấn/ngày) cho toàn khu vực. Tại đây, doanh nghiệp tận dụng triệt để nguồn trấu, rơm rạ và phụ phẩm trái cây để sản xuất vật liệu cải tạo các vùng đất nhiễm phèn, nhiễm mặn. Sự kết hợp giữa biochar và các mô hình canh tác lúa gạo thông minh, giảm phát thải đã giúp nông dân vùng đồng bằng gia tăng giá trị hạt gạo, hướng tới nền nông nghiệp phát thải thấp.

 

  1. Kiến tạo thị trường tín chỉ carbon: Giá trị gia tăng kép cho doanh nghiệp và nông dân

Không dừng lại ở việc cải thiện năng suất cây trồng và chất lượng đất đai, bước đi chiến lược của Mekong Green Tech còn nằm ở tầm nhìn dài hạn gắn liền với thị trường tín chỉ carbon – xu hướng tất yếu của kinh tế toàn cầu giai đoạn 2026 – 2030.

Bản chất của biochar là một cơ chế cô lập carbon sinh học vĩnh cửu. Khi hàng nghìn tấn carbon từ phế phụ phẩm nông nghiệp được chuyển hóa thành dạng than ổn định và vùi sâu vào lòng đất, lượng carbon đó sẽ bị khóa chặt hàng trăm năm thay vì phát thải trở lại khí quyển dưới dạng CO2 hay methane (CH4).

Dựa trên nền tảng công nghệ đo lường minh bạch, quy trình sản xuất đạt chuẩn công nghiệp và hệ thống giám sát tự động hóa, Mekong Green Tech đang phối hợp cùng các đối tác lớn thiết lập cơ sở dữ liệu xác thực để quy đổi lượng carbon lưu giữ thành các chứng chỉ carbon chất lượng cao (như tiêu chuẩn CORC). Điều này mang lại giá trị gia tăng kép vô cùng lớn:

  • Đối với doanh nghiệp và trang trại: Ngoài nguồn thu từ việc bán nông sản chất lượng cao, việc áp dụng quy trình sản xuất gắn liền với biochar giúp các tập đoàn lớn dễ dàng đạt điểm số ESG (Môi trường – Xã hội – Quản trị) cao, đáp ứng trọn vẹn tiêu chuẩn xuất khẩu sang thị trường Châu Âu, Mỹ và các quốc gia phát triển.
  • Đối với bà con nông dân và hợp tác xã: Mô hình liên kết chuỗi giá trị do Mekong Green Tech xây dựng mở ra cơ hội mới, giúp người nông dân không chỉ làm giàu từ năng suất cây trồng mà còn có thêm nguồn thu nhập bền vững từ việc tham gia thị trường tín chỉ carbon nội địa và quốc tế.
  1. Tầm nhìn tương lai: Lan tỏa mạng lưới “Nông nghiệp không rác thải”

Câu chuyện thương hiệu của Mekong Green Tech là minh chứng sinh động cho thấy công nghệ cao hoàn toàn có thể hòa quyện cùng nông nghiệp truyền thống để tạo ra những giá trị đột phá. Bằng việc thiết kế đa dạng các dòng thiết bị từ quy mô nông hộ, hợp tác xã cho đến các hệ thống công nghiệp công suất lớn, doanh nghiệp đang hiện thực hóa mục tiêu đưa công nghệ nhiệt phân tiếp cận sâu rộng đến từng vùng nông thôn Việt Nam.

Trong bối cảnh chính sách nhà nước ngày càng khuyến khích mạnh mẽ kinh tế tuần hoàn và nông nghiệp hữu cơ thông qua các hành lang pháp lý vững chắc, Mekong Green Tech tiếp tục đóng vai trò là “người kiến tạo”, kết nối các nhà khoa học, doanh nghiệp công nghệ, hợp tác xã và nông dân lại với nhau trong một chuỗi giá trị khép kín.

Từ một hạt phân bón biochar nhỏ bé được ép từ phụ phẩm đồng ruộng, Mekong Green Tech đang từng bước đánh thức những “mỏ vàng” tiềm năng của đất mẹ, xây dựng nên những vùng nông sản hiệu quả cao, phát thải thấp và đưa thương hiệu nông nghiệp Việt Nam tự tin vươn xa trên bản đồ kinh tế xanh toàn cầu.

 

Thực hiện: Thành Vinh, Phó ban công nghệ và truyền thông

Đồng hành cùng nhà nông xây dựng nền nông nghiệp xanh từ đất khỏe đến nông sản sạch

Không chỉ cung cấp phân bón vi sinh hữu cơ, Hợp tác xã Thương mại và Dịch vụ Nông nghiệp Chung Thịnh Chính đang từng bước xây dựng hướng tiếp cận mới: kết hợp sản phẩm, khoa học kỹ thuật và đồng hành cùng người nông dân, góp phần hình thành những vùng sản xuất nông nghiệp an toàn, bền vững và có giá trị cao.

 

Muốn cây trồng phát triển bền vững, trước hết phải quan tâm đến đất

Trong sản xuất nông nghiệp hiện đại, năng suất không còn là tiêu chí duy nhất quyết định thành công của một mùa vụ. Người sản xuất ngày càng quan tâm nhiều hơn đến chất lượng nông sản, độ an toàn, chi phí đầu vào, sức khỏe đất và khả năng đáp ứng những yêu cầu ngày càng cao của thị trường. Đặc biệt, khi nông nghiệp đang chuyển dần sang các mô hình sản xuất an toàn, sinh thái và bền vững, việc sử dụng phân bón hợp lý trở thành một trong những yếu tố quan trọng của quy trình canh tác.

Một nền đất được chăm sóc tốt sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho bộ rễ phát triển, hỗ trợ cây hấp thu nước và dinh dưỡng, đồng thời góp phần duy trì khả năng sản xuất lâu dài của đất.

Ngược lại, nếu quá chú trọng vào việc cung cấp dinh dưỡng nhanh cho cây mà thiếu quan tâm đến chất hữu cơ, hệ sinh thái đất và cân bằng dinh dưỡng, đất có thể bị suy giảm chất lượng theo thời gian.

Từ thực tế đó, xu hướng sử dụng các sản phẩm phân bón hữu cơ, phân bón vi sinh và các giải pháp dinh dưỡng thân thiện hơn với môi trường ngày càng được người sản xuất quan tâm.

Hợp tác xã Thương mại và Dịch vụ Nông nghiệp Chung Thịnh Chính xác định đây không chỉ là cơ hội phát triển sản phẩm, mà còn là một hướng đi lâu dài nhằm đồng hành cùng nhà nông trong quá trình chuyển đổi phương thức sản xuất.

 

Từ sản phẩm phân bón đến giải pháp chăm sóc đất và cây trồng

Một trong những định hướng quan trọng của Chung Thịnh Chính là phát triển phân bón vi sinh hữu cơ theo hướng gắn sản phẩm với nhu cầu thực tế của từng vùng sản xuất. Bởi mỗi loại cây trồng có đặc điểm sinh trưởng khác nhau, mỗi vùng đất lại có điều kiện dinh dưỡng và canh tác riêng. Vì vậy, việc sử dụng phân bón cần dựa trên đặc điểm cây trồng, đất đai, mùa vụ và quy trình sản xuất cụ thể.

Phân bón vi sinh hữu cơ, khi được sử dụng đúng sản phẩm, đúng hướng dẫn và phù hợp với điều kiện canh tác, có thể trở thành một thành phần trong chương trình quản lý dinh dưỡng và cải thiện đất theo hướng bền vững.

Định hướng của Chung Thịnh Chính vì thế không dừng lại ở việc đưa sản phẩm ra thị trường.

HTX hướng tới xây dựng một mô hình trong đó sản phẩm đi cùng kiến thức kỹ thuật, hướng dẫn sử dụng và quá trình theo dõi ngoài đồng ruộng. Đây cũng là điểm quan trọng để tạo dựng niềm tin với người nông dân. Bởi với nhà nông, một sản phẩm tốt không chỉ được đánh giá bằng bao bì hay thông tin quảng bá, mà cần được chứng minh bằng tính phù hợp trong quá trình sử dụng và hiệu quả kinh tế của cả quy trình sản xuất.

 

Kết hợp cùng chuyên gia, đưa khoa học đến gần hơn với đồng ruộng

Để nâng cao chất lượng chuyên môn, Chung Thịnh Chính định hướng phối hợp với các chuyên gia của Viện Ứng dụng Công nghệ và Phát triển Nông nghiệp Việt Nam (VITAD-AGRI) trong nghiên cứu, xây dựng quy trình kỹ thuật, kiểm chứng thực tế và chuyển giao các giải pháp phù hợp đến người sản xuất.

Sự kết hợp giữa một đơn vị trực tiếp sản xuất – kinh doanh nông nghiệp với đội ngũ chuyên gia có chuyên môn được kỳ vọng tạo ra cầu nối hiệu quả giữa nghiên cứu khoa học và thực tiễn sản xuất. Thay vì để các giải pháp kỹ thuật chỉ nằm trong tài liệu nghiên cứu, mục tiêu là đưa kiến thức đó đến gần hơn với những người trực tiếp làm ra nông sản.

Quá trình này có thể bắt đầu từ việc tìm hiểu điều kiện đất đai, cây trồng và phương thức canh tác; lựa chọn giải pháp phù hợp; xây dựng mô hình; theo dõi sự phát triển của cây; ghi nhận kết quả và tiếp tục điều chỉnh quy trình khi cần thiết.

Thông qua thực tiễn sản xuất, những kinh nghiệm của nhà nông cũng có thể được phản hồi ngược trở lại cho quá trình hoàn thiện giải pháp.

Khoa học không thay thế kinh nghiệm của người nông dân, mà giúp kinh nghiệm ấy được chuẩn hóa, kiểm chứng và phát huy hiệu quả tốt hơn.

Ông Nguyễn Quang Chung, Chủ tịch HĐQT kiêm Giám đốc HTX CTC đang thảo luận cùng TS Nguyễn Xuân Hòa, Chuyên gia phân bón của VITAD-AGRI

 

Hướng tới những vùng đặc sản của Thái Nguyên

Thái Nguyên có nhiều sản phẩm nông nghiệp mang tính đặc trưng, trong đó nổi bật là chè cùng nhiều vùng sản xuất na, bưởi, trám và lúa nếp bao thai. Đây là những ngành hàng có tiềm năng phát triển thành các vùng nguyên liệu chất lượng cao nếu được tổ chức sản xuất bài bản, kiểm soát tốt đầu vào và xây dựng được chuỗi liên kết ổn định.

Với cây chè, yêu cầu về chất lượng nguyên liệu, an toàn thực phẩm và quy trình chăm sóc ngày càng được chú trọng. Việc quản lý đất, dinh dưỡng và sử dụng vật tư nông nghiệp hợp lý có ý nghĩa quan trọng đối với chất lượng vùng nguyên liệu.

Ở các vùng trồng na, bưởi và trám, cây lâu năm cần một chế độ chăm sóc có tính liên tục, trong đó sức khỏe đất và bộ rễ là những yếu tố cần được quan tâm trong suốt chu kỳ sản xuất.

Trong khi đó, lúa nếp bao thai không chỉ là cây lương thực mà còn gắn với giá trị đặc sản địa phương. Việc xây dựng quy trình sản xuất an toàn, kiểm soát vật tư đầu vào và nâng cao chất lượng hạt gạo sẽ góp phần gia tăng giá trị sản phẩm.

Đây chính là những lĩnh vực mà Chung Thịnh Chính mong muốn từng bước tiếp cận, không chỉ với vai trò nhà cung cấp phân bón mà còn là đối tác đồng hành của các hộ nông dân, tổ hợp tác và hợp tác xã trong xây dựng vùng sản xuất.

 

Mỗi vùng trồng cần một quy trình phù hợp

Một trong những nguyên tắc được Chung Thịnh Chính hướng tới là không áp dụng máy móc một công thức cho tất cả cây trồng.

Cây chè có nhu cầu khác cây ăn quả. Na có đặc điểm khác bưởi. Cây lâu năm lại có yêu cầu khác với cây lúa.

Ngay cả cùng một loại cây, nhu cầu dinh dưỡng cũng thay đổi theo tuổi cây, mùa vụ, giai đoạn sinh trưởng, điều kiện đất và mục tiêu sản xuất. Vì vậy, việc sử dụng phân bón vi sinh hữu cơ cần được đặt trong một quy trình tổng thể, kết hợp quản lý đất, nước, dinh dưỡng, sinh vật gây hại và các biện pháp canh tác phù hợp.

Định hướng này cũng mở ra khả năng xây dựng các mô hình trình diễn tại địa phương. Từ một số hộ sản xuất ban đầu, HTX có thể phối hợp với các tổ chức sản xuất lựa chọn diện tích phù hợp để triển khai mô hình, theo dõi quá trình canh tác và đánh giá các chỉ tiêu cần thiết. Khi có kết quả thực tế, mô hình có thể trở thành địa điểm tham quan, trao đổi kinh nghiệm và nhân rộng.

Một mô hình tốt có thể thuyết phục người nông dân hiệu quả hơn hàng nghìn lời quảng cáo.

 

Từ sản xuất an toàn đến câu chuyện VietGAP, OCOP và Organic

Thị trường đang đặt ra yêu cầu ngày càng cao đối với nông sản. Người tiêu dùng muốn biết sản phẩm được trồng ở đâu, sản xuất như thế nào và có đảm bảo an toàn hay không.

Đó cũng là lý do nhiều vùng sản xuất quan tâm đến VietGAP, phát triển sản phẩm OCOP và xa hơn là hướng tới sản xuất hữu cơ.

Trong hành trình này, phân bón vi sinh hữu cơ có thể đóng vai trò là một trong những đầu vào của quy trình sản xuất phù hợp.

Tuy nhiên, không thể đồng nhất việc sử dụng phân bón hữu cơ hoặc vi sinh với việc sản phẩm mặc nhiên đạt chứng nhận VietGAP, OCOP hay Organic.

Mỗi tiêu chuẩn và chương trình đều có hệ thống yêu cầu riêng. Để đạt được chứng nhận hoặc đáp ứng các tiêu chí tương ứng, người sản xuất cần thực hiện đồng bộ nhiều nội dung từ giống, đất, nước, vật tư đầu vào, quy trình chăm sóc, kiểm soát dịch hại, thu hoạch, sơ chế, bảo quản đến hồ sơ và truy xuất nguồn gốc.

Chung Thịnh Chính xác định vai trò của mình là đồng hành về sản phẩm, kỹ thuật và giải pháp đầu vào, góp phần hỗ trợ nhà nông xây dựng nền tảng sản xuất phù hợp với những yêu cầu đó.

Đây là một cách tiếp cận thực tế, bởi mục tiêu cuối cùng không phải là một khẩu hiệu “hữu cơ” trên bao bì, mà là một quy trình sản xuất có trách nhiệm và có khả năng kiểm chứng.

 

Xây dựng thương hiệu từ niềm tin của người nông dân

Trong lĩnh vực nông nghiệp, thương hiệu không thể hình thành chỉ bằng truyền thông.

Một thương hiệu phân bón muốn tồn tại lâu dài cần có sản phẩm phù hợp, chất lượng ổn định, hướng dẫn kỹ thuật rõ ràng và dịch vụ hỗ trợ sau bán hàng.

Chung Thịnh Chính có thể xây dựng chiến lược thị trường theo hướng phát triển mạng lưới đại lý song song với tiếp cận trực tiếp các vùng sản xuất. Tại mỗi địa phương, HTX phối hợp với các hộ nông dân và tổ chức sản xuất xây dựng mô hình; tổ chức hội thảo đầu bờ; hướng dẫn sử dụng; ghi nhận phản hồi và từng bước hình thành những vùng khách hàng trung thành dựa trên kết quả thực tế. Cùng với đó, website, Facebook, TikTok và YouTube của HTX sẽ trở thành những kênh truyền tải kiến thức về đất, cây trồng, phân bón và câu chuyện vùng sản xuất.

Những hình ảnh từ đồng ruộng, nhật ký mô hình, chia sẻ của nông dân và kết quả thực tế sẽ tạo nên một hệ thống truyền thông gần gũi, minh bạch và có sức thuyết phục.

 

Khát vọng tạo dựng những vùng nông sản giá trị cao

Với Chung Thịnh Chính, câu chuyện về phân bón vi sinh hữu cơ không chỉ bắt đầu từ nhà máy và kết thúc ở một bao sản phẩm được giao đến khách hàng.

Hành trình ấy cần tiếp tục trên đồng ruộng – nơi người nông dân trực tiếp sử dụng sản phẩm và quyết định hiệu quả cuối cùng của một giải pháp.

Sự phối hợp giữa HTX Chung Thịnh Chính và các chuyên gia VITAD-AGRI trong nghiên cứu khoa học, kiểm chứng thực tế và chuyển giao kỹ thuật là một hướng đi nhằm rút ngắn khoảng cách giữa nghiên cứu và sản xuất, đưa những giải pháp phù hợp đến gần hơn với bà con nông dân.

Từ vùng chè Thái Nguyên đến những vườn na, bưởi, trám và cánh đồng lúa nếp bao thai, mỗi vùng đất đều có thể trở thành một câu chuyện riêng về hành trình chuyển đổi nông nghiệp. Ở đó, đất được quan tâm hơn, cây được chăm sóc khoa học hơn, người nông dân được hỗ trợ tốt hơn và nông sản có thêm cơ hội gia tăng giá trị.

VietGAP có thể là một bước đi trong hành trình sản xuất an toàn. OCOP có thể mở ra cơ hội nâng tầm sản phẩm địa phương. Còn sản xuất hữu cơ là một hướng phát triển dài hạn, đòi hỏi quy trình chặt chẽ và sự kiên trì của cả vùng sản xuất.

Chung Thịnh Chính mong muốn góp một phần vào hành trình ấy bằng sản phẩm phân bón vi sinh hữu cơ, kiến thức kỹ thuật và sự đồng hành lâu dài với nhà nông.

Bởi suy cho cùng, giá trị của một sản phẩm phân bón không chỉ nằm ở lượng sản phẩm bán ra thị trường, mà còn ở những giá trị được tạo nên sau đó: một mảnh đất được chăm sóc tốt hơn, một vùng nguyên liệu được tổ chức tốt hơn, một sản phẩm nông nghiệp có chất lượng cao hơn và một cuộc sống tốt hơn cho người nông dân.

Từ nhà máy đến đồng ruộng – từ đất khỏe đến nông sản sạch – Chung Thịnh Chính hướng tới trở thành người bạn đồng hành cùng nhà nông trên hành trình xây dựng nền nông nghiệp xanh, an toàn và bền vững.

 

Thực hiện: Thành Vinh; Phó ban công nghệ và truyền thông

Vai trò của đào tạo, tập huấn nông nghiệp hữu cơ đối với nguồn nhân lực doanh nghiệp và hợp tác xã trong bối cảnh mới

Trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng và sự dịch chuyển mạnh mẽ của chuỗi cung ứng nông sản toàn cầu, phát triển nông nghiệp hữu cơ (NNHC) không chỉ là xu thế tất yếu mà còn là chiến lược sống còn để nâng cao giá trị gia tăng, bảo vệ môi trường và phát triển bền vững tại Việt Nam. Các chủ trương, chính sách lớn của Nhà nước như Nghị định số 109/2018/NĐ-CP về nông nghiệp hữu cơ hay Quyết định số 885/QĐ-TTg phê duyệt Đề án phát triển nông nghiệp hữu cơ giai đoạn 2020 – 2030 đã tạo ra hành lang pháp lý vững chắc. Tuy nhiên, rào cản lớn nhất trong thực tiễn triển khai không nằm ở cơ chế chính sách hay nguồn vốn, mà xuất phát từ chất lượng nguồn nhân lực.

 

  1. Chuyển dịch tư duy sản xuất và yêu cầu cấp thiết về nguồn nhân lực nông nghiệp hữu cơ

Hầu hết cán bộ quản lý, kỹ thuật viên tại các doanh nghiệp nông nghiệp và hợp tác xã (HTX) hiện nay vẫn mang tư duy canh tác truyền thống (lạm dụng phân bón hóa học, thuốc bảo vệ thực vật vô cơ). Việc chuyển đổi sang mô hình NNHC đòi hỏi một cuộc cách mạng về nhận thức, kiến thức chuyên sâu và kỹ năng thực hành chuẩn hóa. Trong bức tranh đó, công tác đào tạo, tập huấn đóng vai trò là “chìa khóa” cốt lõi. Bài viết này phân tích tầm quan trọng của việc đào tạo NNHC cho đội ngũ nhân sự nòng cốt tại các doanh nghiệp và HTX, đồng thời ghi nhận vai trò tiên phong của Viện Ứng dụng và Phát triển Nông nghiệp Việt Nam (VITAD-AGRI) trong công tác đào tạo chuyên môn, cùng sự tham gia thực tiễn đầy quyết tâm của các đơn vị học viên tiêu biểu như Công ty Cổ phần Mekong Green Tech và Hợp tác xã Thương mại và Dịch vụ Nông nghiệp Chung Thịnh Chính.

 

  1. Bản chất và tầm quan trọng của đào tạo nông nghiệp hữu cơ đối với doanh nghiệp và hợp tác xã

Nông nghiệp hữu cơ không đơn thuần là “không dùng hóa chất”, mà là một hệ thống quản lý toàn diện nhằm khôi phục và duy trì sự cân bằng sinh thái của hệ sinh thái đất – nước – cây trồng – vật nuôi. Đối với các đơn vị trực tiếp sản xuất kinh doanh như doanh nghiệp và HTX, việc đào tạo bài bản mang lại những giá trị chiến lược sau:

– Chuẩn hóa tư duy hệ thống và quản trị chuỗi giá trị

Cán bộ, nhân viên là những người trực tiếp hoạch định kế hoạch sản xuất, xây dựng quy trình kỹ thuật và kiểm soát chất lượng đầu ra. Đào tạo giúp họ thấu hiểu các tiêu chuẩn hữu cơ khắt khe trong nước và quốc tế (như TCVN, USDA, EU organic), từ đó thiết lập tư duy quản trị theo chuỗi giá trị khép kín từ khâu cải tạo đất, chọn giống, chăm sóc đến thu hoạch và chế biến sâu.

– Giải quyết bài toán tuân thủ pháp lý và tiêu chuẩn ESG

Các thị trường xuất khẩu lớn cũng như phân khúc tiêu dùng cao cấp trong nước đòi hỏi doanh nghiệp phải minh bạch hóa quy trình sản xuất và tuân thủ các tiêu chuẩn môi trường – xã hội – quản trị (ESG). Đào tạo giúp đội ngũ nhân sự nắm vững các văn bản quy phạm pháp luật, biết cách lập hồ sơ minh bạch nguồn gốc (traceability) và kiểm soát dư lượng kim loại nặng, hóa chất độc hại.

  • Thúc đẩy đổi mới sáng tạo và kinh tế tuần hoàn

Nhân sự qua đào tạo bài bản sẽ có khả năng làm chủ các công nghệ mới như sản xuất phân bón hữu cơ sinh học, công nghệ nhiệt phân sinh khối (Biochar), hay tận dụng phụ phẩm nông nghiệp (vỏ sầu riêng, vỏ cà phê, phụ phẩm sắn) để tái tạo dinh dưỡng cho đất. Điều này giúp doanh nghiệp tối ưu hóa chi phí sản xuất, giảm phát thải khí nhà kính và gia tăng nguồn thu từ tín chỉ carbon.

 

  1. Vai trò tiên phong của Viện Ứng dụng và Phát triển Nông nghiệp Việt Nam (VITAD-AGRI) trong công tác đào tạo

Để công tác đào tạo NNHC đạt hiệu quả thực chất, việc sở hữu một đội ngũ chuyên gia giảng dạy am hiểu cả lý luận khoa học lẫn thực tiễn sản xuất là điều kiện tiên quyết. Viện Ứng dụng và Phát triển Nông nghiệp Việt Nam (VITAD-AGRI) đã khẳng định vai trò là đơn vị sự nghiệp khoa học và đào tạo hàng đầu, đóng vai trò “bà đỡ” tri thức cho cộng đồng doanh nghiệp và HTX nông nghiệp.

– Cung cấp đội ngũ giảng viên chất lượng cao: VITAD-AGRI quy tụ mạng lưới các nhà khoa học, giáo sư, phó giáo sư, tiến sĩ và chuyên gia đầu ngành trong lĩnh vực thổ nhưỡng, bảo vệ thực vật, vi sinh học nông nghiệp và kinh tế nông thôn. Các giảng viên của Viện không chỉ truyền đạt hàn lâm mà còn mang đến những kinh nghiệm thực chiến đắt giá từ các dự án khảo nghiệm, chuỗi giá trị liên kết rộng khắp cả nước.

– Xây dựng chương trình đào tạo chuẩn hóa và thực tiễn: Các khóa tập huấn do VITAD-AGRI thiết kế luôn bám sát nhu cầu thực tế của thị trường và đặc thù sinh thái từng vùng miền. Chương trình kết hợp hài hòa giữa kiến thức nền tảng về sinh thái đất, quản lý dịch hại tổng hợp (IPM), kiểm soát chất lượng vi sinh vật với các kỹ năng quản trị kinh doanh nông nghiệp hiện đại.

– Cầu nối chuyển giao công nghệ: Thông qua các chương trình tập huấn, VITAD-AGRI trực tiếp chuyển giao các tiến bộ kỹ thuật mới nhất đến các đơn vị sản xuất, giúp rút ngắn khoảng cách từ phòng thí nghiệm ra đến đồng ruộng và nhà máy chế biến.

 

  1. Thực tiễn học tập và ứng dụng từ các đơn vị tiên phong: Mekong Green Tech và HTX Chung Thịnh Chính

Hiệu quả của công tác đào tạo chỉ được đo lường chính xác qua sự chuyển hóa trong hành động thực tiễn của các học viên. Điển hình cho tinh thần cầu thị và khát vọng chuyển đổi xanh là sự tham gia tích cực của Công ty Cổ phần Mekong Green Tech và Hợp tác xã Thương mại và Dịch vụ Nông nghiệp Chung Thịnh Chính vào các chương trình tập huấn, bồi dưỡng chuyên sâu.

Công ty Cổ phần Mekong Green Tech: Tư duy công nghệ cao và kinh tế tuần hoàn

– Là doanh nghiệp hoạt động chuyên sâu trong lĩnh vực giải pháp nhiệt phân sinh khối, sản xuất than sinh học (Biochar) và xử lý phụ phẩm nông nghiệp, đội ngũ nhân sự kỹ thuật của Mekong Green Tech luôn chủ động tham gia các khóa cập nhật kiến thức chuyên môn do VITAD-AGRI và các cơ quan chuyên ngành tổ chức.

– Ứng dụng thực tiễn: Nhờ được đào tạo bài bản về cấu trúc đất, cơ chế trao đổi ion và tính chất hóa lý của Biochar, đội ngũ Mekong Green Tech đã nghiên cứu và thương mại hóa thành công các giải pháp tận dụng phụ phẩm (như vỏ sầu riêng, vỏ cà phê, vỏ và thân sắn tại Sơn La) để sản xuất vật liệu cải tạo đất chuyên canh và xử lý kim loại nặng. Sự kết hợp giữa nền tảng kiến thức khoa học nông nghiệp và công nghệ tự động hóa đã giúp doanh nghiệp phát triển các dự án quy mô lớn, gắn kết hiệu quả với các trang trại lớn như Đà Lạt Milk trong việc giám sát và cải thiện môi trường chuồng nuôi.

Hợp tác xã Thương mại và Dịch vụ Nông nghiệp Chung Thịnh Chính: Đổi mới tư duy sản xuất tại địa phương

Đóng chân tại xã Đồng Hỷ, tỉnh Thái Nguyên, HTX Chung Thịnh Chính là mô hình tiêu biểu cho thấy tầm quan trọng của việc đưa tri thức khoa học về cơ sở.

– Ứng dụng thực tiễn: Cán bộ và xã viên của HTX đã tham gia các lớp tập huấn kỹ thuật canh tác dưới tán rừng, quy trình sản xuất phân bón hữu cơ vi sinh và tiêu chuẩn hóa chất lượng nông sản. Kiến thức thu được từ các chuyên gia đã giúp HTX quy hoạch vùng trồng dược liệu và cây ăn quả theo hướng hữu cơ, tối ưu hóa quy trình chăm sóc, đồng thời xây dựng thương hiệu, website https://chungthinhchinh.vn và nhận diện bao bì chuyên nghiệp. Qua đó, HTX không chỉ nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm mà còn tạo ra sinh kế bền vững cho hàng chục nông hộ thành viên.

 

Mekong Green Tech và HTX Chung Thịnh Chính tham gia tập huấn về Nông nghiệp hữu cơ do VITAD-AGRI giảng dạy

 

  1. Thách thức và giải pháp nâng cao hiệu quả đào tạo nông nghiệp hữu cơ trong giai đoạn tới

Mặc dù đã đạt được những kết quả đáng khích lệ, công tác đào tạo, tập huấn nông nghiệp hữu cơ cho doanh nghiệp và HTX hiện nay vẫn đối mặt với một số rào cản:

  1. Tính biến động của nguồn lực lao động: Nhân sự tại các HTX và nông hộ thường có trình độ không đồng đều, dễ dao động theo thời vụ, gây khó khăn cho việc duy trì kiến thức chuyên sâu dài hạn.
  2. Sự gắn kết giữa lý thuyết và thực hành tại chỗ: Đôi khi các chương trình tập huấn còn mang tính lý thuyết diện rộng, thiếu các mô hình thực hành cầm tay chỉ việc ngay trên đồng ruộng của đơn vị.

Để khắc phục và nâng cao hơn nữa chất lượng đào tạo trong thời gian tới, cần tập trung đồng bộ các giải pháp:

– Đổi mới phương thức đào tạo theo mô hình “Đào tạo kèm cặp thực tế” (Mentorship): Các chuyên gia từ các viện nghiên cứu như VITAD-AGRI cần có thời gian đồng hành trực tiếp tại hiện trường doanh nghiệp/HTX để hướng dẫn xử lý các vấn đề phát sinh cụ thể trong đất, nước và dịch bệnh.

– Tăng cường số hóa học liệu: Xây dựng các nền tảng học tập trực tuyến, video hướng dẫn trực quan để cán bộ công nhân viên có thể tự ôn tập, tra cứu quy trình kỹ thuật mọi lúc, mọi nơi.

– Đẩy mạnh liên kết “Ba nhà” (Nhà nước – Nhà khoa học – Doanh nghiệp/HTX): Đảm bảo các chương trình tập huấn được đặt hàng trực tiếp từ nhu cầu thực tế của thị trường và chiến lược phát triển của doanh nghiệp, gắn kết chặt chẽ quyền lợi kinh tế với việc tuân thủ quy chuẩn hữu cơ.

 

  1. Kết luận

Đào tạo, tập huấn nông nghiệp hữu cơ không chỉ là hoạt động bồi dưỡng kiến thức ngắn hạn mà là khoản đầu tư chiến lược mang tính nền tảng cho sự phát triển bền vững của ngành nông nghiệp Việt Nam. Sự đóng góp thầm lặng nhưng bền bỉ của các đơn vị nghiên cứu, đào tạo như Viện Ứng dụng và Phát triển Nông nghiệp Việt Nam (VITAD-AGRI) trong việc cung cấp đội ngũ giảng viên chất lượng cao chính là “bệ phóng” tri thức vững chắc. Song hành cùng đó, sự dấn thân, cầu thị và áp dụng quyết liệt vào thực tiễn sản xuất của các đơn vị tiên phong như Công ty Cổ phần Mekong Green Tech và Hợp tác xã Thương mại và Dịch vụ Nông nghiệp Chung Thịnh Chính là minh chứng sống động cho thấy hiệu quả thiết thực của mô hình đào tạo gắn liền với thực tiễn. Đầu tư đúng mức cho con người hôm nay chính là chìa khóa để nông nghiệp Việt Nam vươn xa, tự tin hội nhập và phát triển thịnh vượng trong kỷ nguyên kinh tế xanh toàn cầu.

 

Thực hiện: Thành Vinh, Phó ban công nghệ và truyền thông VITAD-AGRI, CTV của https://mkgreen.vn và https://chungthinhchinh.vn

 

 

Thu gom, lưu trữ nguyên vật liệu đúng cách, đảm bảo chất lượng, không gây ô nhiễm môi trường

Trong quá trình hoàn thiện và đưa Nhà máy sản xuất phân bón hữu cơ vi sinh vào vận hành, công tác thu gom, phân loại và lưu trữ nguyên vật liệu được xác định là một trong những khâu quan trọng, có ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng sản phẩm, hiệu quả sản xuất và công tác bảo vệ môi trường. Việc tổ chức khu vực tập kết khoa học, kiểm soát độ ẩm, hạn chế phát tán bụi, nước rỉ và mùi phát sinh đang được chú trọng nhằm hướng tới quy trình sản xuất an toàn, ổn định và bền vững.

 

  1. Kiểm soát nguyên liệu từ khâu đầu vào

Nhà máy sản xuất phân bón hữu cơ vi sinh được đầu tư theo định hướng tận dụng nguồn nguyên liệu hữu cơ, tạo ra sản phẩm phục vụ sản xuất nông nghiệp và góp phần nâng cao giá trị của các nguồn phụ phẩm. Cùng với việc đầu tư hệ thống máy móc, thiết bị và dây chuyền sản xuất, công tác quản lý nguyên vật liệu đầu vào giữ vai trò đặc biệt quan trọng.

Để bảo đảm quá trình sản xuất diễn ra ổn định, nguyên liệu trước khi đưa vào dây chuyền cần được kiểm tra, phân loại và tập kết tại khu vực phù hợp. Việc thu gom không chỉ nhằm bảo đảm đủ nguyên liệu cho sản xuất mà còn giúp kiểm soát chất lượng, hạn chế tạp chất và giảm nguy cơ phát sinh các vấn đề về môi trường.

Theo yêu cầu của quy trình sản xuất, nguyên liệu được tiếp nhận theo từng nhóm, kiểm tra tình trạng trước khi đưa vào khu vực lưu trữ hoặc sơ chế. Những nguyên liệu không phù hợp cần được phân loại riêng, tránh để lẫn với nguyên liệu đạt yêu cầu.

Đây là bước có ý nghĩa quan trọng bởi chất lượng nguyên liệu đầu vào ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình phối trộn, xử lý và tạo ra sản phẩm phân bón hữu cơ vi sinh. Khi nguyên liệu được kiểm soát ngay từ đầu, dây chuyền sẽ hoạt động ổn định hơn, đồng thời giảm nguy cơ phải xử lý lại hoặc phát sinh chất thải không cần thiết.

 

  1. Tổ chức khu vực lưu trữ khoa học

Qua hình ảnh thực tế tại khu vực nhà máy, có thể thấy các khu vực nhà xưởng, sân bãi và khu vực chứa nguyên liệu đang được tổ chức theo hướng phục vụ đồng bộ cho hoạt động sản xuất. Các nhà xưởng có diện tích rộng, nền bê tông, mái che và hệ thống đường nội bộ, tạo điều kiện thuận lợi cho việc tiếp nhận, vận chuyển và tập kết nguyên liệu.

Đối với nguyên liệu hữu cơ, việc lưu trữ cần đặc biệt chú ý đến độ ẩm, khả năng phát sinh mùi và nguy cơ tạo nước rỉ. Vì vậy, nguyên liệu cần được tập kết tại khu vực có mái che, nền chắc chắn, hạn chế tiếp xúc trực tiếp với nước mưa và có phương án thu gom phù hợp.

Việc phân chia các khu vực lưu trữ theo từng loại nguyên liệu cũng giúp công tác quản lý trở nên thuận tiện hơn. Nguyên liệu mới tiếp nhận, nguyên liệu đang chờ xử lý và nguyên liệu đã qua sơ chế cần được nhận diện rõ ràng. Cách tổ chức này giúp hạn chế tình trạng nhầm lẫn, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho quá trình kiểm kê và cấp nguyên liệu cho dây chuyền.

Một nguyên tắc quan trọng trong lưu trữ là không để nguyên liệu cản trở lối đi, đường vận chuyển hoặc khu vực thao tác của máy móc. Khoảng cách phù hợp giữa các đống nguyên liệu và thiết bị không chỉ phục vụ sản xuất mà còn tạo điều kiện cho việc kiểm tra, vệ sinh và xử lý sự cố khi cần thiết.

 

  1. Hạn chế tác động của thời tiết và độ ẩm

Nguyên liệu hữu cơ thường chịu ảnh hưởng đáng kể bởi điều kiện thời tiết. Nếu để ngoài trời trong thời gian dài, nguyên liệu có thể bị tác động bởi mưa, nắng và độ ẩm môi trường, dẫn đến thay đổi tính chất và gây khó khăn cho quá trình xử lý.

Do đó, khu vực lưu trữ cần được bố trí mái che phù hợp, đồng thời bảo đảm nền kho có khả năng thoát nước tốt. Vào mùa mưa, việc kiểm tra mái, tường, nền và hệ thống thoát nước cần được thực hiện thường xuyên để hạn chế nước mưa xâm nhập vào khu vực chứa nguyên liệu.

Trong trường hợp nguyên liệu có độ ẩm cao, cần có phương án kiểm soát và xử lý phù hợp trước khi đưa vào dây chuyền. Không nên để nguyên liệu ẩm ướt tích tụ quá lâu tại một vị trí mà không có biện pháp quản lý, bởi điều này có thể làm phát sinh mùi, ảnh hưởng đến chất lượng nguyên liệu và tạo điều kiện cho các quá trình phân hủy không kiểm soát.

Việc kiểm soát độ ẩm vì vậy không chỉ là yêu cầu về chất lượng mà còn là một phần của công tác bảo vệ môi trường.

 

  1. Thu gom và phân loại ngay tại nguồn

Một trong những giải pháp quan trọng để giảm lượng chất thải phát sinh trong nhà máy là thực hiện thu gom và phân loại ngay tại nguồn.

Trong quá trình tiếp nhận nguyên liệu, những thành phần không phù hợp cần được tách riêng. Tạp chất như đất đá, vật liệu vô cơ, bao bì hỏng hoặc các vật liệu không thuộc nhóm nguyên liệu sản xuất cần được thu gom theo từng nhóm để có phương án xử lý phù hợp.

Việc phân loại tại nguồn giúp tránh tình trạng các loại chất thải bị trộn lẫn với nguyên liệu hữu cơ. Đây cũng là cơ sở để tăng khả năng tận dụng các nguồn vật liệu có giá trị, đồng thời giảm khối lượng chất thải phải xử lý.

Tại khu vực sản xuất, công nhân cần được hướng dẫn rõ vị trí tập kết của từng loại nguyên liệu và chất thải. Các thùng chứa, khu vực tập kết hoặc vị trí thu gom cần có dấu hiệu nhận biết phù hợp để hạn chế nhầm lẫn.

Cùng với đó, việc vệ sinh khu vực tiếp nhận và lưu trữ cần được thực hiện định kỳ. Nguyên liệu rơi vãi trên nền phải được thu gom kịp thời, tránh để tích tụ lâu ngày gây mất vệ sinh, phát sinh mùi hoặc ảnh hưởng đến việc di chuyển của phương tiện, máy móc.

 

  1. Kiểm soát mùi, bụi và nước rỉ

Đối với một nhà máy sử dụng nguyên liệu hữu cơ, kiểm soát mùi và bụi là nội dung không thể tách rời khỏi công tác quản lý nguyên vật liệu.

Khi vận chuyển, đổ hoặc xúc nguyên liệu, đặc biệt là nguyên liệu có hàm lượng vật chất khô cao, bụi có thể phát sinh. Vì vậy, cần tổ chức thao tác hợp lý, hạn chế việc đổ nguyên liệu từ độ cao lớn và thực hiện vệ sinh thường xuyên tại các khu vực có khả năng tích tụ bụi.

Trong những điều kiện cần thiết, nhà máy có thể áp dụng các biện pháp kỹ thuật phù hợp để hạn chế phát tán bụi, đồng thời trang bị phương tiện bảo hộ lao động cho người trực tiếp làm việc.

Đối với nguyên liệu có độ ẩm cao, nguy cơ phát sinh nước rỉ cũng cần được kiểm soát. Nền khu vực lưu trữ cần được thiết kế và duy trì phù hợp để nước không chảy tràn ra khu vực xung quanh. Nước phát sinh phải được thu gom và xử lý theo quy định, tuyệt đối hạn chế tình trạng xả trực tiếp ra môi trường.

Bên cạnh đó, việc kiểm soát thời gian lưu trữ cũng rất quan trọng. Nguyên liệu cần được luân chuyển hợp lý, tránh tồn đọng quá lâu. Phương án nhập trước – sử dụng trước có thể được áp dụng để nâng cao hiệu quả quản lý và hạn chế nguy cơ nguyên liệu bị biến đổi trong quá trình lưu kho.

 

  1. Bảo đảm an toàn trong quá trình vận chuyển

Hình ảnh tại nhà máy cho thấy xe cơ giới và các thiết bị vận chuyển được sử dụng để phục vụ quá trình tập kết, xử lý nguyên liệu. Do đó, công tác tổ chức giao thông nội bộ cần được thực hiện khoa học.

Khu vực dành cho xe vận chuyển nguyên liệu cần được phân định tương đối rõ với khu vực dành cho người lao động. Khi máy xúc, xe nâng hoặc phương tiện cơ giới hoạt động, người lao động cần tuân thủ quy định về khoảng cách an toàn và hướng dẫn của người phụ trách.

Nguyên liệu sau khi thu gom cần được vận chuyển theo tuyến phù hợp, tránh đi qua những khu vực không cần thiết. Cách tổ chức này vừa giảm thời gian vận chuyển, vừa hạn chế nguyên liệu rơi vãi trên đường nội bộ.

Đặc biệt, tại các khu vực có dây chuyền, băng tải và thiết bị cơ khí, việc đưa nguyên liệu vào sản xuất phải được thực hiện đúng quy trình. Không tự ý đưa nguyên liệu vào thiết bị khi máy chưa ở trạng thái sẵn sàng hoặc khi chưa có sự kiểm tra của người phụ trách.

 

  1. Gắn quản lý nguyên liệu với bảo vệ môi trường

Quản lý nguyên liệu đúng cách không chỉ giúp nhà máy duy trì nguồn cung ổn định mà còn mang lại những lợi ích rõ rệt về môi trường.

Khi nguyên liệu được thu gom đầy đủ, phân loại đúng và lưu trữ trong điều kiện phù hợp, lượng nguyên liệu thất thoát sẽ được giảm xuống. Đồng thời, nguy cơ phát sinh mùi, bụi, nước rỉ và chất thải thứ cấp cũng được kiểm soát tốt hơn.

Đây cũng là yếu tố góp phần xây dựng hình ảnh một cơ sở sản xuất nông nghiệp theo hướng xanh và có trách nhiệm. Việc tận dụng nguyên liệu hữu cơ để sản xuất phân bón có thể tạo ra vòng tuần hoàn có ý nghĩa đối với ngành nông nghiệp: nguồn nguyên liệu được thu gom, xử lý và chuyển hóa thành sản phẩm phục vụ đất và cây trồng.

Tuy nhiên, để mô hình này phát huy hiệu quả, toàn bộ quá trình phải được quản lý đồng bộ, từ khâu tiếp nhận nguyên liệu, lưu trữ, sơ chế, sản xuất đến đóng gói và bảo quản thành phẩm.

 

  1. Nâng cao ý thức người lao động

Bên cạnh cơ sở vật chất và thiết bị, yếu tố con người có vai trò quyết định trong việc duy trì quy trình thu gom và lưu trữ nguyên liệu.

Người lao động cần được hướng dẫn về cách nhận biết từng nhóm nguyên liệu, phương pháp thu gom, vị trí tập kết, yêu cầu vệ sinh và các quy định an toàn khi vận hành phương tiện, thiết bị.

Những thao tác tưởng như đơn giản như không để nguyên liệu chắn lối đi, thu gom ngay vật liệu rơi vãi, đóng kín hoặc che chắn nguyên liệu phù hợp, kiểm tra khu vực sau mỗi ca làm việc… nếu được thực hiện thường xuyên sẽ tạo thành quy trình quản lý hiệu quả.

Nhà máy cũng cần duy trì việc kiểm tra định kỳ để phát hiện sớm các vấn đề liên quan đến nền kho, mái che, hệ thống thoát nước, khu vực tập kết và thiết bị vận chuyển. Những bất thường cần được xử lý kịp thời, tránh để phát sinh thành sự cố lớn.

 

  1. Hướng tới quy trình sản xuất sạch và bền vững

Việc đầu tư hoàn thiện nhà máy sản xuất phân bón hữu cơ vi sinh không chỉ dừng lại ở việc lắp đặt máy móc và đưa dây chuyền vào hoạt động. Một nhà máy vận hành hiệu quả cần có hệ thống quản lý nguyên liệu, sản xuất và môi trường được tổ chức đồng bộ.

Trong đó, thu gom và lưu trữ nguyên vật liệu đúng cách là mắt xích quan trọng. Đây là nền tảng để duy trì chất lượng đầu vào, bảo đảm hoạt động ổn định của dây chuyền và hạn chế những tác động không mong muốn đến môi trường.

Với hệ thống nhà xưởng, khu vực tập kết và thiết bị đang từng bước được hoàn thiện, việc xây dựng quy trình quản lý nguyên liệu bài bản sẽ góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động của nhà máy trong giai đoạn tiếp theo.

Mục tiêu hướng đến là hình thành một quy trình khép kín, trong đó nguyên liệu được tiếp nhận có kiểm soát, phân loại, lưu trữ đúng điều kiện, đưa vào sản xuất theo kế hoạch và chất thải được thu gom, xử lý phù hợp. Qua đó, nhà máy không chỉ tạo ra sản phẩm phân bón hữu cơ vi sinh phục vụ sản xuất nông nghiệp mà còn góp phần thực hiện mục tiêu sử dụng hiệu quả nguồn tài nguyên hữu cơ, giảm chất thải và thúc đẩy phương thức sản xuất thân thiện với môi trường.

 

Việc thu gom, lưu trữ nguyên vật liệu đúng cách vì thế không đơn thuần là một yêu cầu trong vận hành nhà máy, mà còn là giải pháp quan trọng để bảo đảm chất lượng sản phẩm, an toàn lao động và trách nhiệm với môi trường. Khi từng khâu được kiểm soát chặt chẽ, từ nguyên liệu đầu vào đến quá trình sản xuất, Nhà máy sản xuất phân bón hữu cơ vi sinh sẽ có thêm nền tảng để vận hành ổn định, hiệu quả và phát triển theo hướng bền vững.

Một trong những Nhà máy sản xuất phân bón hữu cơ vi sinh đã thực hiện tốt công tác này mà những ai quan tâm có thể học hỏi:

Hợp tác xã (HTX) Thương mại và Dịch vụ Nông nghiệp Chung Thịnh Chính

– Website:  https://chungthinhchinh.com/

– Lĩnh vực: Sản xuất phân bón hữu cơ vi sinh dạng lỏng và dạng rắn, chế phẩm sinh học….

 

Ứng dụng quản trị ESG trong thực hiện nghị quyết 70/NQ-TW về an ninh năng lượng quốc gia và chương trình hỗ trợ kinh doanh bền vững giai đoạn 2026 – 2030 (quyết định 926/QĐ-TTg)

Đây là sự đột phá công nghệ Năng lượng sinh học (Bioenergy) và Than sinh học (Biochar) từ giải pháp thương mại toàn diện mà nhiều công ty đã thực hiện trong đó điển hình là Công ty Cổ phần Mekong Green Tech

  1. BỐI CẢNH NĂNG LƯỢNG VÀ THÁCH THỨC CHUYỂN ĐỔI XANH GIAI ĐOẠN 2026 – 2030

Bước vào giai đoạn 2026 – 2030, nền kinh tế Việt Nam đứng trước “tác động kép” từ hai định hướng chiến lược quốc gia lớn:

  • Một mặt, Nghị quyết số 70/NQ-TW của Bộ Chính trị đặt ra yêu cầu cấp bách về việc bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, thúc đẩy dịch chuyển năng lượng theo hướng xanh hóa, tăng cường tỷ trọng năng lượng tái tạo, đồng thời giảm bớt sự phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch nhập khẩu.
  • Mặt khác, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 926/QĐ-TTg phê duyệt Chương trình hỗ trợ doanh nghiệp kinh doanh bền vững giai đoạn 2026 – 2030, tạo cơ chế chính sách thúc đẩy các khối tư nhân tích cực áp dụng tiêu chuẩn Quản trị Môi trường – Xã hội – Quản trị (ESG) và mô hình kinh tế tuần hoàn.

Tuy nhiên, quá trình chuyển đổi này đang đặt các doanh nghiệp sản xuất, chế biến nông sản và công nghiệp phụ trợ trước những rào cản tài chính và kỹ thuật không nhỏ:

  1. Chi phí năng lượng tăng cao: Giá điện sản xuất và nhiên liệu hóa thạch (than đá, dầu DO/FO) biến động phức tạp, đe dọa trực tiếp đến biên lợi nhuận của doanh nghiệp.
  2. Áp lực từ hàng rào kỹ thuật quốc tế: Các thị trường nhập khẩu lớn như EU, Mỹ, Nhật Bản liên tục thắt chặt quy định về chứng nhận footprint carbon, chứng chỉ ESG và áp thuế carbon (như cơ chế CBAM).
  3. Thách thức xử lý phế phụ phẩm: Hàng triệu tấn phế phụ phẩm nông – lâm nghiệp (trấu, vỏ cà phê, vỏ sắn, mụn dừa, gỗ vụn) bị bỏ phí hoặc đốt xả thải, gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng.

Trước thực trạng đó, nhiều công ty, trong đó có Công ty Cổ phần Mekong Green Tech (MKGREEN) đã khẳng định vị thế đơn vị tiên phong khi thương mại hóa thành công giải pháp Tích hợp Năng lượng Sinh học (Bioenergy) và Than sinh học (Biochar) – mô hình “một mũi tên trúng hai đích”, giải quyết triệt để bài toán an ninh năng lượng nội bộ và nâng cao năng lực chuẩn hóa ESG cho doanh nghiệp.

 

  1. BÀI TOÁN AN NINH NĂNG LƯỢNG NỘI BỘ VÀ TÍNH TƯƠNG THÍCH VỚI NGHỊ QUYẾT 70/NQ-TW

Nghị quyết 70/NQ-TW nhấn mạnh quan điểm: “Phát triển năng lượng tái tạo và năng lượng mới là giải pháp then chốt để bảo đảm an ninh năng lượng, chủ động ứng phó biến đổi khí hậu”. Mô hình Nhiệt phân (Pyrolysis) của Mekong Green Tech hiện thực hóa tinh thần này bằng cách biến rác thải/phế phụ phẩm nông nghiệp thành hai dòng năng lượng thương mại giá trị cao:

2.1. Khí sinh học (Syngas) và Nhiệt năng tự dùng

Trong quá trình nhiệt phân phụ phẩm ở nhiệt độ 500 – 700oC trong điều kiện thiếu oxy, hệ thống thiết bị sản xuất biochar thu hồi lượng lớn dòng khí tổng hợp (Syngas) giàu CO, H2 và CH4. Khí này được cấp ngược lại làm nhiên liệu đốt cho các lò sấy, lò hơi (boiler) hoặc phát điện nội bộ. Giải pháp này giúp các nhà máy chế biến nông sản tự chủ từ 60 – 100% nhu cầu nhiệt năng sấy, giảm phụ thuộc hoàn toàn vào lưới điện quốc gia và than đá, đúng theo định hướng tự chủ năng lượng của Nghị quyết 70/NQ-TW.

2.2. Than sinh học (Biochar) – Nhiên liệu xanh và Vật liệu lưu trữ Carbon

Sản phẩm đầu ra thứ hai của quá trình là Than sinh học (Biochar). Ngoài việc được ứng dụng làm chất cải tạo đất cao cấp, Biochar còn đóng vai trò là nguồn nhiên liệu sinh học rắn có chỉ số nhiệt lượng cao (trên 5.500 – 6.500 kcal/kg), hoàn toàn có khả năng thay thế than đá trong các lò đốt công nghiệp mà không phát thải khí lưu huỳnh (SOx).

 

  1. GIẢI PHÁP THƯƠNG MẠI HÓA ESG ĐỒNG HÀNH CÙNG QUYẾT ĐỊNH 926/QĐ-TTg

Quyết định 926/QĐ-TTg cung cấp các gói hỗ trợ kỹ thuật, tư vấn tài chính xanh và đào tạo cho các doanh nghiệp cam kết thực hiện mô hình kinh doanh bền vững. Nhà sản xuất biochar cung cấp cho khách hàng doanh nghiệp một gói giải pháp ESG toàn diện, giúp doanh nghiệp dễ dàng đáp ứng các tiêu chí thụ hưởng của Chương trình 926/QĐ-TTg:

Trụ cột ESG Tác động Kỹ thuật & Môi trường Giá trị Thương mại cho Doanh nghiệp

E – Environmental

(Môi trường)

• Chuyển hóa 100% phế phụ phẩm thành năng lượng.

• Giảm 80 – 95% phát thải khí nhà kính so với nhiên liệu truyền thống.

• Cô lập 2,2 – 2,8 tấn CO_2e trên mỗi tấn Biochar bón đất.

• Giảm ngay chi phí mua nhiên liệu sản xuất.

• Đáp ứng các tiêu chuẩn chứng nhận xanh (ISO 14064, ISO 50001).

• Tránh nguy cơ bị đánh thuế carbon CBAM khi xuất khẩu.

S – Social

(Xã hội)

• Triệt tiêu tình trạng đốt rơm rạ/phụ phẩm xả thải ra môi trường.

• Cải thiện chất lượng không khí tại địa phương.

• Tạo sinh kế và thu nhập tăng thêm cho chuỗi cung ứng nông hộ.

• Tăng chỉ số uy tín thương hiệu và trách nhiệm xã hội.

• Xây dựng chuỗi cung ứng bền vững, tạo sự gắn kết chặt chẽ với người nông dân và hợp tác xã vùng nguyên liệu.

G – Governance

(Quản trị)

• Tích hợp hệ thống số hóa MRV (Đo lường, Báo cáo, Thẩm định).

• Định vị GPS và quản lý mã định danh lô hàng Biochar chuẩn hóa quốc tế.

• Dữ liệu ESG minh bạch, sẵn sàng cho kiểm toán độc lập.

• Dễ dàng tiếp cận các nguồn Vốn tín dụng Xanh (Green Credits) và Quỹ đầu tư tác động theo Quyết định 926/QĐ-TTg.

 

  1. MÔ HÌNH HỢP TÁC VÀ NĂNG LỰC CUNG CẤP DỊCH VỤ CỦA CÔNG TY SẢN XUẤT BIOCHAR

Để hỗ trợ doanh nghiệp tối ưu hóa chi phí đầu tư ban đầu, Các công ty sản xuất biochar triển khai các mô hình hợp tác thương mại linh hoạt:

4.1. Mô hình BOT / BOO Năng lượng Xanh (Build – Own – Operate)

Công ty sản xuất biochar trực tiếp đầu tư, lắp đặt và vận hành hệ thống lò nhiệt phân ngay tại nhà máy của khách hàng. Khách hàng chỉ cần cung cấp nguồn phế phụ phẩm và cam kết mua lại nguồn nhiệt/năng lượng sạch với mức giá ưu đãi hơn từ 15 – 25% so với chi phí năng lượng truyền thống.

4.2. Dịch vụ Tư vấn và Thương mại hóa Tín chỉ Carbon (CORC)

Công ty sản xuất biochar không chỉ cung cấp máy móc mà còn đảm nhận toàn bộ quy trình đo lường, đăng ký chứng nhận loại bỏ carbon (Biochar Carbon Removal – CORC) trên các sàn giao dịch quốc tế như Puro.earth. Lợi nhuận từ việc bán tín chỉ carbon sẽ được chia sẻ trực tiếp với doanh nghiệp đối tác, tạo ra dòng tiền thuần tăng thêm cho doanh nghiệp.

Cam kết giá trị từ công ty sản xuất biochar :

“Chúng tôi không chỉ bán thiết bị, chúng tôi cung cấp giải pháp toàn diện giúp doanh nghiệp biến chi phí xử lý chất thải thành nguồn thu nhập từ năng lượng sạch và tín chỉ carbon, đưa ESG từ một định hướng lý thuyết trở thành lợi thế cạnh tranh cốt lõi trên thương trường.”

 

  1. KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ DÀNH CHO DOANH NGHIỆP

Giải pháp thương mại của các công ty sản xuất biochar trong việc đồng hành cùng các doanh nghiệp Việt Nam hiện thực hóa Nghị quyết 70/NQ-TW về an ninh năng lượng quốc gia và tiếp cận nguồn lực hỗ trợ từ Quyết định 926/QĐ-TTg (Chương trình hỗ trợ kinh doanh bền vững giai đoạn 2026 – 2030). Thông qua hệ sinh thái công nghệ Nhiệt phân sinh khối (Pyrolysis) sản xuất Năng lượng sinh học tự dùng và Than sinh học (Biochar), các công ty sản xuất biochar cung cấp mô hình dịch vụ trọn gói giúp doanh nghiệp vừa bảo đảm tự chủ năng lượng sản xuất, vừa gia tăng xếp hạng ESG, thu đổi tín chỉ carbon và bứt phá năng lực cạnh tranh quốc tế.

Việc kết hợp giữa mục tiêu bảo đảm an ninh năng lượng theo Nghị quyết 70/NQ-TW và định hướng nâng cao năng lực cạnh tranh ESG theo Quyết định 926/QĐ-TTg không còn là lựa chọn mang tính hình thức, mà là bài toán sinh tồn của doanh nghiệp trong giai đoạn 2026 – 2030.

Công nghệ Than sinh học và Năng lượng sinh học của các công ty sản xuất biochar chính là chìa khóa vàng giúp các doanh nghiệp Việt Nam chủ động nguồn năng lượng, xanh hóa quy trình sản xuất, tối ưu hóa điểm số ESG và bứt phá vươn ra thị trường toàn cầu. Các doanh nghiệp chế biến nông sản, tập đoàn công nghiệp và hợp tác xã cần nhanh chóng nắm bắt các chính sách ưu đãi từ Chương trình 926/QĐ-TTg để hợp tác cùng công ty sản xuất biochar triển khai mô hình ngay trong năm nay.

Thực hiện: Thành Vinh, phó ban truyền thông VITAD-AGRI

THÔNG TIN LIÊN HỆ HỢP TÁC DỰ ÁN ESG & NĂNG LƯỢNG XANH:

Viện Ứng dụng công nghệ và phát triển nông nghiệp Việt Nam (VITAD-AGRI)

– Website: https://vitad-agri.vn

– Lĩnh vực: Tư vấn, chuyển giao, đào tạo khoa học kỹ thuật, công nghệ trong nông nghiệp và đặc biệt là nông nghiệp hữu cơ và các lĩnh vực khác

Công ty Cổ phần Mekong Green Tech (MKGREEN)

– Website: https://mkgreen.vn/

– Lĩnh vực: Thiết bị Nhiệt phân Công nghiệp – Giải pháp Năng lượng Sinh học – Tín chỉ Carbon & Cải tạo đất Biochar.

Tiêu dùng xanh: Xu thế thay đổi mô hình sản xuất

 Công nghệ cốt lõi chính là lực đẩy giúp các doanh nghiệp nhỏ và vừa vượt qua giai đoạn chuyển đổi đầy rủi ro, tối ưu hóa nguồn lực và vững bước trên hành trình sản xuất xanh.

Công ty may Maxport Hải Hậu, Nam Định, đơn vị có nhiều giải pháp cho sản xuất xanh, tăng trưởng bền vững. (Ảnh: Trần Việt/TTXVN)

Cuộc “Cách mạng Xanh” trên toàn cầu đã thúc đẩy việc tiêu thụ sản lượng lớn lương thực, thực phẩm, tuy nhiên cũng kéo theo đó là việc sử dụng ồ ạt phân bón hoá học và thuốc bảo vệ thực vật trong nhiều thập kỷ qua.

Mặt trái của sự tăng trưởng nóng là một hệ sinh thái bị tổn thương nghiêm trọng: Đất đai thoái hóa, đa dạng sinh học suy giảm; cùng những hệ lụy khôn lường đối với sức khoẻ con người.

Trước thực trạng báo động đó, thị trường đang chứng kiến cuộc chuyển đổi sâu sắc về hành vi tiêu dùng xanh gắn với sự thay đổi về mô hình sản xuất.

Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), nhu cầu về các sản phẩm an toàn, có nguồn gốc tự nhiên không còn là xu hướng nhất thời, mà đã trở thành tiêu chuẩn sống mới.

Những khảo sát thị trường gần đây, cho thấy, có tới 88% người tiêu dùng bày tỏ sự quan tâm đặc biệt đến thực phẩm hữu cơ, với tệp khách hàng chủ lực là những người có thu nhập cao tại các đô thị lớn. Họ sẵn sàng chi trả mức giá cao hơn, nhưng yêu cầu minh bạch tuyệt đối về chuỗi cung ứng, từ khâu sản xuất, chế biến, bao gói, bảo quản cho đến phân phối…

Sự dịch chuyển của thị trường đã đặt cộng đồng doanh nghiệp sản xuất trước yêu cầu phải chuyển đổi mô hình sản xuất xanh, bền vững; hoặc sẽ bị đào thải khỏi chuỗi giá trị toàn cầu.

Lúc này, nông nghiệp hữu cơ không chỉ là việc loại bỏ hóa chất, mà là quản trị hệ sinh thái dựa trên 4 nguyên tắc cốt lõi. Đó là: Sức khỏe, sinh thái, công bằng và sự cẩn trọng.

Nông dân xã Ba Gia, tỉnh Quảng Ngãi thu hoạch dưa được trồng theo tiêu chuẩn nông nghiệp sạch. (Ảnh: Hải Âu/TTXVN)

Nông dân xã Ba Gia, tỉnh Quảng Ngãi thu hoạch dưa được trồng theo tiêu chuẩn nông nghiệp sạch. (Ảnh: Hải Âu/TTXVN)

Đánh giá về sự dịch chuyển tư duy này, Tiến sỹ Nguyễn Thị Ngọc Dinh, Học viện Nông nghiệp Việt Nam (Nhóm Nghiên cứu mạnh Công nghệ canh tác cây trồng bền vững) nhấn mạnh, chuyển đổi sang sản xuất bền vững là cuộc cách mạng về nhận thức, trước cả cuộc cách mạng về  công nghệ.

Triết lý chuyển đổi xanh đòi hỏi doanh nghiệp phải xây dựng một hệ thống khép kín, tôn trọng sức khỏe của đất, bảo vệ hệ sinh thái và đảm bảo tính minh bạch, công bằng cho mọi tác nhân tham gia chuỗi giá trị. Đây là nền tảng sống còn để hàng hóa Việt Nam đáp ứng được các tiêu chuẩn quốc tế.

Dù nhận thức được tầm quan trọng của phát triển bền vững, nhưng thực tiễn triển khai tại Việt Nam vẫn đối mặt với muôn vàn thách thức. Hiện cả nước có khoảng 240.000 ha đất canh tác hữu cơ, thu hút sự tham gia của khoảng 160 doanh nghiệp sản xuất kinh doanh với kim ngạch xuất khẩu đạt 335 triệu USD mỗi năm. 

 

Tuy nhiên, để đạt được những chứng nhận danh giá như USDA (Mỹ), EU Organic của (châu Âu), JAS (Nhật Bản) hay TCVN 11041 của Việt Nam, doanh nghiệp phải vượt qua quá trình chuyển đổi vô cùng khắc nghiệt.

Theo Tiến sỹ Nguyễn Thị Ngọc Dinh, thời gian chuyển đổi mô hình có thể kéo dài từ 12-18 tháng đối với tiêu chuẩn TCVN, hoặc lên tới 3 năm theo tiêu chuẩn USDA trước khi có vụ thu hoạch đầu tiên được công nhận.

Trong giai đoạn này, doanh nghiệp sản xuất nông nghiệp phải tuân thủ nghiêm ngặt các yêu cầu về thiết lập vùng đệm cách ly, đánh giá rủi ro nguồn nước, đất đai và duy trì hệ thống nhật ký điện tử minh bạch.

Nhưng chính những rào cản về mặt tiêu chuẩn này đang tạo ra áp lực rất lớn cho các hợp tác xã và doanh nghiệp nhỏ và vừa ở nhiều địa phương trên cả nước

 

Đồng quan điểm, ông Nguyễn Quang Chung, Giám đốc Hợp tác xã Thương mại Dịch vụ Nông nghiệp Chung Thịnh Chính cho biết, khi bước vào sân chơi của các chứng nhận tiêu chuẩn khắt khe, khó khăn lớn nhất của doanh nghiệp là làm sao duy trì được độ phì nhiêu của đất và kiểm soát rủi ro ô nhiễm chéo mà không dùng đến hóa chất.

Nếu chỉ làm theo kinh nghiệm truyền thống, chi phí nhân công sẽ đội lên rất cao, trong khi năng suất giai đoạn đầu lại sụt giảm, khiến nhiều hội viên dễ nản lòng và muốn quay lại phương thức cũ.

Bày tỏ sự trăn trở trong việc vận hành các mô hình sinh thái, ông Hy Thành Trung, Giám đốc Hợp tác xã Nông nghiệp  Công nghệ cao địa sinh thái VFARM cho hay, doanh nghiệp nhận thức rõ phát triển bền vững là con đường duy nhất để đưa sản phẩm tiến vào các kênh phân phối hiện đại.

Tuy nhiên, để đáp ứng yêu cầu của các chứng chỉ uy tín, hợp tác xã rất cần những giải pháp công nghệ mang tính tuần hoàn, giúp tối ưu hoá chi phí đầu vào và giải quyết triệt để bài toán xử lý phế phụ phẩm một cách an toàn.

Trước những điểm nghẽn thực tiễn đó, việc ứng dụng Biochar (than sinh học) nổi lên như một giải pháp chiến lược, đáp ứng hoàn hảo tiêu chí của nền  kinh tế tuần hoàn. Biochar không chỉ giúp giữ ẩm, cải tạo cấu trúc đất và khóa chặt hàm lượng carbon-giảm thiểu hiệu ứng nhà kính- mà còn là lời giải cho bài toán xử lý phế phẩm thân thiện với môi trường.

Đứng từ góc độ vĩ mô của phong trào chuyển đổi, ông Lê Quý Kha, Phó Chủ tịch Hiệp hội Chuyển đổi xanh Việt Nam (VGA) cho biết, trong Chiến lược Net Zero và giảm phát thải quốc gia, Biochar đóng một vai trò trung tâm.

Việc ứng dụng  công nghệ này không chỉ dừng lại ở việc tạo ra năng suất an toàn, mà là minh chứng cho trách nhiệm xã hội (ESG) của doanh nghiệp. Một khi doanh nghiệp ứng dụng thành công chu trình tuần hoàn này, họ đang tự tạo ra ‘tài sản niềm tin’ vô giá trong mắt các nhà đầu tư và người tiêu dùng quốc tế. 

Để hiện thực hóa được chu trình đó, sự tham gia của các doanh nghiệp cung cấp giải pháp công nghệ là không thể thiếu. Ông Lê Quý Vinh, đại diện Công ty Tomexco khẳng định, Tomexco cung cấp những giải pháp công nghệ cơ khí và thiết bị xử lý môi trường tiên tiến nhất, giúp các hợp tác xã và doanh nghiệp có thể tự chủ trong việc sản xuất Biochar đạt chuẩn từ chính nguồn phế phẩm của mình. Doanh nghiệp tin rằng, công nghệ cốt lõi chính là lực đẩy giúp các doanh nghiệp nhỏ và vừa vượt qua giai đoạn chuyển đổi đầy rủi ro, tối ưu hóa nguồn lực và vững bước trên hành trình sản xuất xanh.

Có thể thấy, khi công nghệ, truyền thông và khát vọng phát triển bền vững của các doanh nghiệp hòa làm một, tạo nên hệ sinh thái sản xuất xanh không chỉ minh bạch, mà còn đầy sức cạnh tranh trên trường quốc tế./.

Thực hện: Ngọc Quỳnh (TTX Việt Nam)

Copyrights © 2019 VITAD-AGRI All Rights Reserved.

X